ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 65



                                               

Hanes yr Unol Daleithiau

Dechreua hanes yr Unol Daleithiau gyda Rhyfel Annibyniaeth America, a elwir hefyd y Chwyldro Americanaidd, rhwng byddin Prydain Fawr ar 13 talaith yng Ngogledd America oedd wedi gwneud cynghrair ai gilydd i hawlio annibyniaeth. Dechreuodd y rhyfe ...

                                               

Hanes yr Wcráin

                                               

Hanes y Dwyrain Canol

Mae hanes y Dwyrain Canol yn dechrau yn y cyfnod cynhanesyddol ac yn cynnwys hanes rhai or gwareiddiadau cynharaf oll, e.e. Yr Aifft Hynafol a Mesopotamia.

                                               

Æthelfrith o Northumbria

Brenin Brynaich a Deifr oedd Æthelfrith. Teyrnasodd ym Mrynaich o tua 593 hyd tua 616; ef hefyd, o tua 604 ymlaen, oedd y brenin cyntaf o Frynaich i reoli teyrnas Deifr, ir de o Frynaich. Gan mai Deifr a Brynaich oedd y ddwy uned sylfaenol yn yr ...

                                               

Ardalydd Bute

Teitl bonedd yw Ardalydd Bute. Fei dygwyd gan y teulu Crichton-Stuart, disgynyddion o dŷ brenhinol Albanaidd y Stiwardiaid; cyfeiriar teitl at Ynys Bute yn yr Alban. Chwaraeodd yr ail ar trydydd ardalydd, au gelwid ill dau yn John Crichton-Stuart ...

                                               

Argyfwng Suez

Gwrthdaro milwrol ac argyfwng rhyngwladol oedd Argyfwng Suez. Penderfynodd y Deyrnas Unedig, Ffrainc, ac Israel i oresgynur Aifft yn sgil gwladoli Camlas Suez gan yr Arlywydd Gamal Abdel Nasser. Cafodd yr ymosodiad ei wrthwynebu gan y Cenhedloedd ...

                                               

Clement Attlee

Gwleidydd Llafur Seisnig oedd Clement Richard Attlee, Iarll 1af Attlee oedd yn Brif Weinidog y Deyrnas Unedig o 1945 hyd 1951.

                                               

Auschwitz

Auschwitz oedd y mwyaf o wersylloedd difa y Natsïaid yn ystod yr Ail Ryfel Byd; yma y lladdwyd canran uchel or rhai a laddwyd yn yr Holocost. Roedd rhan ohono hefyd yn wersyll crynhoi. Cymer ei enw or dref gyfagos, Oświęcim mewn Pwyleg, Auschwitz ...

                                               

Bridei mab Maelchon

                                               

Brodwaith Bayeux

Brodwaith enwog or 11g a luniwyd ar gyfer Eglwys gadeiriol Bayeux, yn Normandi, Ffrainc, i ddathlu buddugoliaeth Dug Gwilym ym Mrwydr Hastings a goresgyniad Lloegr gan y Normaniaid yw Brodwaith Bayeux. Maer brodwaith, syn 69 m 231 troedfedd o hyd ...

                                               

Y Carolingiaid

Brenhinllin a reolai Deyrnas Ffrainc or wythfed ir ddegfed ganrif oedd y Carolingiaid. Roedden nhw yn olynyddion ir Merofingiaid ac yn rheoli o 751 ymlaen. Daw eu henw o enw eu harweinydd enwocaf, Siarlymaen. Sefydlwyd y brenhinlin gan Arnulf, ar ...

                                               

Carvetii

                                               

Catrin o Aragón

Gwraig gyntaf Harri VIII, brenin Lloegr, oedd Catrin o Aragón. Merch Fernando II, brenin Aragón, ac Isabel I, brenhines Castilla, oedd hi. Cafodd ei geni ym Madrid, Sbaen. Catrin oedd gwraig Arthur Tudur, Tywysog Cymru, rhwng Tachwedd, 1501 a mar ...

                                               

Catrin o Braganza

                                               

Cerflun Zeus (Olympia)

Un o Saith Rhyfeddod yr Henfyd oedd Cerflun Zeus yn Nheml Zeus yn Olympia, Gwlad Groeg. Cafodd ei greu gan Phidias tua 430 CC. Dinistriwyd Teml Zeus ym 426 OC, a chafodd y cerflun ei ddinistrio naill ai ar yr un pryd neu mewn tân yng Nghaergysten ...

                                               

Carl von Clausewitz

Milwr, hanesydd milwrol, a damcaniaethwr milwrol o Brwsiad oedd Carl Philipp Gottlieb von Clausewitz. Maen enwocaf am ei draethawd Vom Kriege.

                                               

Corieltauvi

                                               

Cyngor Trent

Deunawfed Gyngor Eciwmenaidd yr Eglwys Gatholig, a alwyd gan y Pab Pawl III i wrthsefyll effeithiaur Diwygiad Protestannaidd oedd Cyngor Trent. Fei cynhaliwyd dair gwaith rhwng 13 Rhagfyr, 1545, a 4 Rhagfyr, 1563 yn ninas Trent Trento heddiw, yng ...

                                               

Cymry Lerpwl

Mae cysylltiadau Cymry yn mynd yn ol i, Brenin Ioan ar Siartr a roddodd ef yn 1207. Erbyn canol y ganrif nesaf yr oedd llongau bychain o Conwy a Biwmares yn hwylio yn wygthnosol i borthladd bychain Lerpwl. A dyna fi y stori am ganrifoedd.,yn wir ...

                                               

Cynhadledd Heddwch Paris 1919

Cynhadledd Heddwch Paris oedd cyfarfod y Cynghreiriaid buddugol wedi diwedd y Rhyfel Byd Cyntaf a alwyd i osod telerau heddwch ar yr Almaen ar gwledydd eraill a orchfygwyd, ac er mwyn delio ag ymerodraethaur pwerau a gorchfygwyd yn dilyn Cadoedia ...

                                               

Cynhadledd Yalta

Cynhadledd gan y Cynghreiriaid yn ystod yr Ail Ryfel Byd oedd Cynhadledd Yalta a gynhelwyd yn y cyfnod 4–11 Chwefror 1945 yn Yalta yn y Crimea. Yno bu cwrdd tri prif arweinydd y Cynghreiriaid: Franklin D. Roosevelt, Arlywydd yr Unol Daleithiau; W ...

                                               

Cynhanes

Cynhanes ywr term a ddefnyddir i gyfeirio at y cyfnod maith cyn ymddangosiad y cofnodion ysgrifenedig cyntaf, mewn cyferbyniaeth â hanes. Mae hanes yn tynnu ar ffynonellau ysgrifenedig felly, tra bod cynhanes yn dibynnu ar dystiolaeth archaeolego ...

                                               

Cynllun Marshall

Cynllun gan yr Unol Daleithiau oedd Cynllun Marshall i ddarparu cymorth ariannol i wledydd Ewrop ar ôl yr Ail Ryfel Byd er mwyn atal lledaeniad comiwnyddiaeth.

                                               

Cytundeb Gwrth-Comintern

Cytunwyd y Cytundeb Gwrth-Comintern rhwng yr Almaen Natsïaidd a Siapan yn 1936 ac ymunodd yr Eidal dan arweiniaeth yr unben Mussolini flwyddyn yn hwyrach. Amcan y cytundeb rhwng y llywodraethau ffasgaidd hyn oedd cyd-weithio a thrafod sut i amddi ...

                                               

Damcaniaeth y dominos

Damcaniaeth ym mholisi tramor Unol Daleithiau America yn ystod y Rhyfel Oer oedd damcaniaeth y dominos sydd yn tybio byddai gwladwriaeth sydd yn troin gomiwnyddol yn ysgogi llywodraethau comiwnyddol i ddod i rym mewn gwladwriaethau cyfagos, megis ...

                                               

Daniaid (llwyth Almaenig)

Llwyth o bobl a oedd yn byw yn yr ardal o Lychlyn a adnabyddwn heddiw fel de Sweden, ynysoedd Denmarc a Jutland oedd y Daniaid. Mae Procopiws yn eu crybwyll yn y 6g ac yna gan Gregory o Tours. Ymosododd y Daniaid ar ynysoedd Prydain ac Iwerddon o ...

                                               

Datrefedigaethu

Dadwneud trefedigaethrwydd yw datrefedigaethu neu ddadwladychu, yn wleidyddol trwy ennill annibyniaeth neu ymreolaeth neun ddiwylliannol trwy ddileu effeithiau niweidiol trefedigaethu. Yn bennaf cyfeirir y term at ddatgysylltu ymerodraethau Imper ...

                                               

Dirwasgiad Mawr

Roedd y Dirwasgiad Mawr yn gyfnod o ddirywiad economaidd enbyd, a ddechreuodd gyda chwymp y farchnad stoc ar 29 Hydref, 1929, syn adnabyddus fel Cwymp Wall Street neu Dydd Mawrth Du. Dechreuodd yn yr Unol Daleithiau ac ymledodd yn gyflym i Ewrop ...

                                               

Distain

Roedd y distain yn swyddog uchel yng ngwasanaeth tywysogion ac uchelwyr pwysig yn ystod yr Oesoedd Canol mewn rhannau o Ewrop. Yn systemau gweinyddol Ffrainc yn y cyfnod hwnnw, defnyddwyd y term sénéchal ar gyfer swyddog brenhinol a oedd yn gyfri ...

                                               

Diwylliant Bicer Gloch

Diwylliant archaeolegol yng nghanolbarth a gorllewin Ewrop yn dyddio or cyfnod Chalcolithig hyd Oes Gynnar yr Efydd oedd y diwylliant Bicer Gloch Maen arfer cyfeirio at y bobl a gysylltir âr diwylliant hwn fel y Bicerwyr. Bathwyd y term gan John ...

                                               

Diwylliant Clovis

Roedd Diwylliant Clovis yn ddiwylliant cynhanesyddol yn yr Amerig hynafol a gafodd ei enwi ar ôl safle archaeolegol ger Clovis, Mecsico Newydd. Cafwyd hyd i offer llaw carreg yno yn y 1920au a 1930au. Credir bellach ir diwylliant hwn ddechrau rhw ...

                                               

Durotriges

Llwyth Celtaidd yn byw yn ne-orllewin Lloegr oedd y Durotriges. Roedd eu tiriogaethau yn yr hyn syn awr yn Dorset, de Wiltshire a de Gwlad yr Haf. Eu prif ddinasoedd oedd Durnovaria a Lindinis. Ymddengys eu bod yn cynghrair o lwythau llai yn hytr ...

                                               

Edward y Cyffeswr

Brenin olaf Wessex a brenin Eingl-Sacsonaidd olaf ond un Teyrnas Lloegr oedd Sant Edward y Cyffeswr. Yn fab i Ethelred yr Amharod, rheolodd Loegr o 1042 hyd ei farwolaeth. Nodweddir ei deyrnasiad gan ddadfaeliad parhaol y grym brenhinol yn Lloegr ...

                                               

Etrwsciaid

Un o bobloedd canolbarth a gogledd yr Eidal a Corsica yn y cyfnod clasurol oedd yr Etrwsciaid. Gwahaniethir yr Etrswciaid gan iaith y credid nad oedd yn iaith Indo-Ewropeaidd a chelfyddyd nodweddiadol. Yng ngyfnod cynnar Teyrnas Rhufain, roedd tr ...

                                               

Gothiaid

Llwyth Germanaidd Dwyreiniol oedd y Gothiaid. Ymestynon nhw ar hyd ffiniau gogleddol yr Ymerodraeth Rufeinig yn y canrifoedd cynnar O.C. Cawn ddisgrifiad manwl ohonynt gan yr hanesydd Rhufeinig Jordanes yn ei hanes or Gothiaid. Nhw oedd y llwyth ...

                                               

Gwanwyn Prâg

Roedd Gwanwyn Prâg yn gyfnod o wleidyddiaeth gynyddol ryddfrydol yn Tsiecoslofacia ym 1968, a barodd o 5 Ionawr nes i luoedd yr Undeb Sofietaidd ac aelodau eraill Pact Warsaw meddiannur wlad ar noson 20 Awst - 21 Awst yr un flwyddyn. Y myfyriwr J ...

                                               

Gwareiddiad Minoaidd

Y Gwareiddiad Minoaidd ywr enw a ddefnyddir am y gwareiddiad cynnar a ddatblygodd ar ynys Creta yn ystod Oes yr Efydd. Blodeuodd o tuar 27ain ganrif CC hyd tua 1450 CC, pan olynwyd ef gan y Gwareiddiad Myceneaidd, efallai o ganlyniad i goncwest o ...

                                               

Gwrth-Ddiwygiad

Mudiad o fewn yr Eglwys Gatholig wedii ymgysegredu i frwydro yn erbyn canlyniadaur Diwygiad Protestannaidd au dadwneud trwy ddiwygio camarferion yn yr Eglwys a dileu heresïau, ac ati, oedd y Gwrth-Ddiwygiad. Gellid dadlau iddo ddechraun ffurfiol ...

                                               

Hanes Awstralia

Dechreuodd hanes Awstralia gael ei gofnodi pan ganfyddodd fforwyr or Iseldiroedd megis Willem Janszoon y cyfandir "newydd" a elwir heddiw yn Awstralia yn yr 17g. Ond mae hanes anysgrifenedig Awstralia yn ymestyn yn ôl dros filoedd o flynyddoedd c ...

                                               

Hanes Irac

Er bod Gweriniaeth Irac yn greadigaeth gymharol ddiweddar, ymestyn hanes Irac yn ôl i gyfnod gwawr gwareiddiad ac mae hi wedi bod yn gartref i sawl gwareiddiad dros y canrifoedd ac wedi chwarae rhan bwysig yn hanes y Dwyrain Canol ers cyfnod yr H ...

                                               

Hanes Prydain

Cynhanes Cymru Cynhanes Prydain Cyfnod y Rhufeiniaid yng Nghymru Cyfnod y Rhufeiniaid ym Mhrydain Prydain Ôl-Rufeinig Yr Hen Ogledd Oes y Seintiau yng Nghymru Oes y Seintiau Yr Oesoedd Canol ym Mhrydain Yr Oesoedd Canol yng Nghymru Cyfnod y Tudur ...

                                               

Hanesydd

Person syn astudio ac ysgrifennu am hanes, ac a ystyrir yn arbenigwr ar y pwnc ydy hanesydd. Canolbwyntia haneswyr ar ymchwilio digwyddiadaur gorffennol ar modd y maent yn effeithio ar fodau dynol; yn ogystal ag astudio holl ddigwyddiadau hanes. ...

                                               

Hanesyddiaeth

Astudiaeth hanes ai fethodoleg fel disgyblaeth academaidd yw hanesyddiaeth. Gall hefyd gyfeirio at gorff o waith ar agweddau hanesyddol, naill ai yn ôl pwnc, megis hanesyddiaeth yr Ail Ryfel Byd neu hanesyddiaeth Cymru, neu yn ôl genre, megis han ...

                                               

Harri II, Ymerawdwr Glân Rhufeinig

Ymerawdwr Glân Rhufeinig oedd Harri II, a alwyd weithiaun Sant, oedd y pumed ymerawdwr cysegredig o Frenhinllyn yr Ottoniaid. Ef oedd yr unig frenin Almaenig i gael ei ganoneiddio. Roedd Harri yn fab i Harri II, Dug Bafaria, a Gisela, merch Conra ...

                                               

Hen Imperialaeth

Y cyfnod o imperialaeth Ewropeaidd cyn 1870 oedd Hen Imperialaeth. Yn aml dywedir taw cymhellion y grymoedd Ewropeaidd oedd "aur, gogoniant ac efengyl". Aur oedd cyfoeth yr adnoddau naturiol yn y tiroedd a orchfygwyd, gogniant oedd balchder teyrn ...

                                               

Imperialaeth Newydd

Imperialaeth a fabwysiadwyd gan bwerau mawr Ewrop, ac yn ddiweddarach gan Siapan ar Unol Daleithiau, yn hwyr y bedwaredd ganrif ar bymtheg ac ar ddechraur ugeinfed ganrif oedd Imperialaeth Newydd. Buont yn cynyddu eu nerth au dylanwad yng ngwledy ...

                                               

Ioan I Tzimiskes

                                               

Josephus

Hanesydd Iddewig yn ysgrifennu mewn Groeg oedd Josephus, Groeg: Ιώσηπος. Pan ddaeth yn ddinesydd Rhufeinig, cymerodd yr enw Titus Flavius Josephus.

                                               

Kamehameha I

Sefydlwr Teyrnas Hawaii oedd Kamehameha I, a elwir hefyd yn Kamehameha Fawr. Goresgynodd Ynysoedd Hawaii ar ddiwedd y 18g a sefydlodd Deyrnas Hawaii yn ffurfiol yn 1810. Trwy ddilyn polisi o ymgynghreirio â grymoedd gwladychol mawr y Cefnfor Tawe ...

                                               

Latium

Latium oedd enw y diriogaeth ar arfordir gorllewinol yr Eidal yn ymestyn o aber Afon Tiber i Benrhyn Circeo. Maer ardal yn awr yn rhan o ranbarth Lazio. Yn yr ardal yma y datblygodd dinas Rhufain, ac iaith y trigolion a ddatblygodd yn Lladin. Efa ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →