ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 64



                                               

Tuduriaid

Teulu brenhinol Prydeinig oedd y Tuduriaid, oedd âi wreiddiau ymysg rhai o deuluoedd pwysicaf gogledd Cymru. Roedd y teulu yn olrhain ei hach yn y llinell wrywaidd ir Cymro enwog Ednyfed Fychan, a fu farw yn 1246. Mae oes y Tuduriaid yn dechrau y ...

                                               

Ymerodraeth

Ymerodraeth Sbaen Ymerodraeth y Seleuciaid Yr Ymerodraeth Brydeinig Ymerodraeth Persia Yr Ymerodraeth Rufeinig Yr Ymerodraeth Fysantaidd Ymerodraeth yr Otomaniaid Yr Ymerodraeth Lân Rufeinig

                                               

Yr Oesoedd Canol

Cyfnod hanesyddol syn ymestyn yn fras o gwymp yr Ymerodraeth Rufeinig ar ddiwedd y 4g i gyfnod y Dadeni a chychwyn y Diwygiad Protestannaidd ywr Oesoedd Canol. Fei rhagfleinir yn hanesyddiaeth draddodiadol Ewrop gan y cyfnod Clasurol ac fei olyni ...

                                               

Gerontoleg

Gerontoleg ywr astudiaeth or agweddau cymdeithasol, diwylliannol, seicolegol, gwybyddol, a biolegol ar heneiddio. Cafodd y gair ei fathu gan Ilya Ilyich Mechnikov yn 1903, or Groeg γέρων, geron, "hen ŵr" a -λογία, -logia, "astudiaeth o". Maer mae ...

                                               

Oedraniaeth

Rhagfarn neu agwedd elyniaethus tuag at bobl hŷn yn seiliedig ar eu oedran yn unig yw oedraniaeth. Fel rheol maen rhagfarn yn erbyn yr henoed neu unrhyw un sy ddim yn cael ei ystyried yn ifanc. Weithiau maer term yn cael ei ddefnyddio gan rai pob ...

                                               

A 1980s Childhood

Atgofion am blentyndod yn y 1980au gan Michael A. Johnson yw A 1980s Childhood: From He-Man to Shell Suits a gyhoeddwyd gan The History Press yn 2011. Yn 2014 roedd y gyfrol mewn print.

                                               

Bachgen

Gwryw ifanc yw bachgen, syn gyferbyniad i ferch, sef benyw ifanc. Geiriau eraill am fachgen ydyw: crwt, hogyn neu fab. Fei defnyddiwyd gan William Salesbury yn 1551, Pan oeddwn yn fachgen, fel bachgen yr ymddiddanwn.

                                               

Merch

Benyw ifanc yw merch, mewn cyferbyniad i fachgen, sef gwryw ifanc. Defnyddir hefyd y gair hogan, a geneth lluosog: genod, yn y gogledd i gyfeirio at benyw ifanc yn gyffredinol. Ond yn y cyd-destun hwn y defnyddir y gair yn unig, yn wahanol ir gai ...

                                               

Plentyn

Yn fiolegol, maer cyfnod o fod yn blentyn yn para rhwng yr enedigaeth a glasoed; lluosog plentyn ydyw "plant". Maer gair, hefyd, yn cael ei ddefnyddio i ddisgrifior berthynas rhwng mam ai phlentyn. Caiff hefyd ei ddefnyddio i gynrychioli yr enw t ...

                                               

Plentyndod yng Nghymru

Cipolwg ar fywyd plant drwyr oesau yw Plentyndod yng Nghymru gan Emma Lile, Gerallt Nash a Lisa Tallis Elin ap Hywel. Llyfrau Amgueddfa Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny ar 28 Mehefin 2012. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

                                               

Pram

Cerbyd i gludo babanod a phlant bach yw pram neu coetsh babi neu coetsh fach. Datblygodd William Kent y pram cyntaf yn 1733. Yn 1733, gofynnodd Dug Dyfnaint iddo greu dyfais i gludoi blant yma a thraw. Creodd math o gragen o wiail basged ar olwyn ...

                                               

Calgary Stampede

Sioe fawr, rodeo ac arddangosfa ywr Calgary Stampede, syn honni bod "Y Sioe Awyr Agored Fwyaf yn y Byd", a gynhelir yn ninas Calgary, Alberta, Canada am ddeg diwrnod yn yr haf, fel arfer ar ddechrau Gorffennaf, ac syn denu tua 1.2 miliwn o ymwelw ...

                                               

Damweiniau a digwyddiadau awyrennu

Diffinir damwain awyrennu gan Atodiad 13 y Sefydliad Hedfan Sifil Rhyngwladol. Gellir crynhoir diffiniad fel: Digwyddiad syn gysylltiedig â gweithrediad awyren syn digwydd rhwng yr amser mae unrhyw berson yn byrddior awyren gydar bwriad o hedfan ...

                                               

Diwrnod Rhyngwladol Hapusrwydd

Mae Diwrnod Rhyngwladol Hapusrwydd yn ddiwrnod gŵyl a sefydlwyd gan Gynulliad Cyffredinol y Cenhedloedd Unedig ar 28 Mehefin 2012. nodir hefyd fod diddymu tlodin rhan or ymgyrch i greu a gwella ansawdd hapusrwydd pobl. Ceir nifer o gyrff syn ceis ...

                                               

Gŵyl ffilm

Gŵyl Ffilm a Theledu Holl-Affricanaidd Ouagadougou FESPACO Gŵyl Ffilm Sundance Gŵyl Ffilm Ryngwladol Toronto Gŵyl Ffilm Fenis Gŵyl Ffilm Cannes Gŵyl Ffilm Ryngwladol Berlin

                                               

Seachtain na Gaeilge

Wythnos yr iaith Wyddeleg yw ystyr Seachtain na Gaeilge. Defnyddir y talfyriad SnaG yn aml am y digwyddiad. Cynhelir hi yn flynyddol yn y bythefnos syn arwain at Ŵyl Sant Padrig yn yr Iwerddon ar 17 mis Mawrth. Er mai wythnos oedd hyd yr ŵyl yn w ...

                                               

Al Jazeera

Mae Al Jazeera, yn rhwydwaith teledu rhyngwladol sydd ai phencadlys yn Doha, Qatar. Yn wreiddiol, lawnsiwyd y sianel fel sianel teledu lloeren Arabeg ar gyfer newyddion a materion cyfoes Arabaidd, ond bellach mae Al Jazeera wedi ehangu i fod yn r ...

                                               

Al-Arabiya

Sianel teledu newyddion Arabeg yw Al Arabiya, a sefydlwyd ar y 3ydd o Fawrth 2003. Maen perthyn i MBC a lleolir ei bencadlys yn Dubai, er bod y fam-gwmni yn perthyn i Sawdi Arabia. Yn y byd Arabaidd Al-Arabiya yw prif gystadleuydd Al Jazeera. Mae ...

                                               

Asiantaeth newyddion

Asiantaeth syn hel newyddion ai ddarparu yw asiantaeth newyddion. Maer newyddion ar gael i bapurau newydd, darlledwyr teledu a radio a sefydliadau eraill fel tanysgrifwyr. Maer asiantaethau newyddion rhyngwladol yn Agence France-Presse, Associate ...

                                               

BBC

Corfforaeth ddarlledu gyhoeddus y Deyrnas Unedig ywr British Broadcasting Corporation. Maen darparu gwasanaethau teledu, radio ac arlein trwyr Deyrnas Unedig ac yn cyrraedd cynulleidfa fyd-eang trwy gyfrwng ei gwefannau, y gwasanaeth radio BBC Wo ...

                                               

Euronews

Sianel teledu newyddion Ewropeaidd yw Euronews a lawnswyd yn 1993 ac a leolir yn Lyon, Ffrainc. Hwn oedd y sianel teledu newyddion amlieithog cyntaf yn y byd. Maen darlledun gyfochrog mewn 10 iaith, gan gyflwynor newyddion o safbwynt Ewropeaidd. ...

                                               

France 24

Sianel teledu newyddion rhyngwladol Ffrengig yw France 24 syn darlledu mewn tair iaith 24 awr y dydd bob dydd or wythnos. Lleolir ei bencadlys yn Issy-les-Moulineaux. Lawnswyd France 24 ar 6 Rhagfyr 2006. Prif gystadleuwyr y sianel yw CNN UDA, BB ...

                                               

Independent Radio News

Mae Independent Radio News yn darparu gwasanaeth penawdau newyddion, deunydd clywedol ac ysgrifenedig i orsafoedd radio masnachol yn y Deyrnas Unedig a thu hwnt. Fei sefydlwyd ym 1973 ynhyd â gorsaf radio LBC yn Llundain.

                                               

ITN

Mae Independent Television News neu ITN yn ddarparwr newyddion pwysig sydd â phencadlys yn y Deyrnas Unedig. Chwe busnes allweddol sydd ganddo: ITN News, ITN Source, ITN On, ITN Factual, Visual Voodoo ac ITN Consulting. Mae ITN yn darparu gwyboda ...

                                               

Press TV

Sianel deledu newyddion rhyngwladol 24 awr syn darlledu yn Saesneg gydai phencadlys yn Tehran, prifddinas Iran, yw Press TV. Maen cael ei gyllido gan lywodraeth Iran ond mae ganddo safbwynt golygyddol annibynnol. Gyda 26 newyddiadurwr rhyngwladol ...

                                               

Angladd

Seremoni er mwyn dathlu, sancteiddio neu gofio bywyd person sydd wedi marw yw angladd. Mae traddodiadau angladdol yn amrywio yn seiliedig ar gredoau ac arferion diwylliannau gwahanol wledydd er mwyn cofio eu meirw, or hyn a wneir ir corff ir amry ...

                                               

Defod newid byd

Seremoni, digwyddiad neu brofiad syn nodi cam pwysig mewn bywyd yw defod newid byd. Gan amlaf maen disgrifio defod sydd naill ain brawf neun ffurfioldeb wrth i berson newid ei statws o un grŵp ir llall, er enghraifft wrth i berson ifanc gyrraedd ...

                                               

Gorymdaith

Mae nifer o ddefodau Cristnogol yn cynnwys gorymdaith. Roeddent yn boblogaidd iawn yn yr Oesoedd Canol. Mae rhai yn parhau hyd heddiw, er enghraifft yr orymdaith angladdol, neu gynhebrwng. Maer pererindod i ddinas sanctaidd Mecca, yr Hajj, yn cyn ...

                                               

Gosgordd er anrhydedd

Seremoni filwrol yng ngwledydd y Gymanwlad yw gosgordd er anrhydedd syn croesawu neu gydnabod pobl bwysig neu syn nod o barch ir meirw. Efelychir yr arfer hon mewn chwaraeon hefyd, yn enwedig criced, pêl-droed, a phêl-droed Awstralaidd.

                                               

Seremoni briodas

Seremoni i uno dau berson mewn priodas yw seremoni briodas, neu yn syml priodas. Gall y seremoni ei hun wahaniaethun fawr o un diwylliant ir llall, ac o ran: grwpiau ethnig neu grefydd, ac o fewn gwledydd e.e. dosbarthiadau cymdeithasol. Fel arfe ...

                                               

Trychineb awyr 10 Ebrill 2010

Damwain awyren ar 10 Ebrill 2010 pan grasiodd jet Tupolev Tu-154 ger maes awyr Smolensk yn Rwsia oedd trychineb awyr 10 Ebrill 2010. Roedd yr awyren yn cario cynrychiolwyr Pwylaidd i goffáu 70 mlynedd ers cyflafan Katyn. Bu farw pob un or 96 o de ...

                                               

Dyfodoleg

Astudiaeth argoelion presennol er mwyn rhagweld datblygiadaur dyfodol yw dyfodoleg neu astudiaethaur dyfodol. Bu llenorion yn damcaniaethu ynghylch y dyfodol ers dyfodiad llenyddiaeth iwtopaidd a ffuglen wyddonol, ond datblygodd dyfodoleg fel mae ...

                                               

Darogan

Dull cyfrin i ragweld y dyfodol yw darogan. Gelwir un syn medru darogan yn ddaroganwr neu broffwyd (ond mae proffwyd yn derm syn tueddu i gael ei gyfyngu i draddodiadau crefyddol un duw e.e. proffwydir Hen Destament.

                                               

Rhagargoelion Aberfan

Rhagargoelion honedig o drychineb Aberfan oedd rhagargoelion Aberfan. Ar 21 Hydref 1966 lladdwyd 144 o bobl, 116 ohonynt yn blant, gan dirlithriad o domen lo ym mhentref Aberfan yng Nghymru. Yn yr wythnosau wedir drychineb honnodd nifer o bobl i ...

                                               

Gor-realaeth

Mae gor-realaeth neu realiti estynedig yn ddatblygiad ar rhithwirionedd ac yn ddau gymhwysiad neu brofiad cwbwl groes iw gilydd. Mae meddalwedd rhithwir yn ceisio ail-greur byd go-iawn ond mae meddalwedd gorwir yn dechrau gydar byd go iawn ac yn ...

                                               

Hanes Affganistan

Mae hanes Affganistan yn ymestyn dros filoedd o flynyddoedd, ond dim ond yn gymharol ddiweddar y daeth y wlad i fodoli yn ei ffurf bresennol. Mae Affganistan wedi chwarae rhan allweddol yn hanes Asia fel croesffordd ddiwyllianol, masnachol a gwle ...

                                               

Hanes yr Alban

Maer hanesydd Rhufeinig Tacitus yn cofnodi ymgyrch ei dad-yng-nghyfraith Agricola, llywodraethwr Prydain, yn yr Alban ai fuddugoliaeth dros y Caledoniaid dan Calgacus ym Mrwydr Mons Graupius yn y flwyddyn 83 neu 84. Fodd bynnag galwyd Agricola yn ...

                                               

Hanes Albania

Mae hanes Albania yn hir a diddorol. Maer wlad ei hun yn perthyn i ddiwylliant y Balcanau ond mae Groeg ar Eidal, ynghŷd â Thwrci, wedi dylanwadun fawr arni hefyd a chwarae rhan bwysig yn ei hanes. Un or digwyddiadau hanesyddol cyntaf yn y wlad y ...

                                               

Hanes yr Almaen

Y cofnod cyntaf o hanes yr Almaen yw am nifer o lwythau Almaenig yn byw yn y diriogeth sydd nawr yng ngwladwriaeth yr Almaen. Gorchfygwyd rhai or rhain gan y Rhufeiniaid, a daeth y rhannau o orllewin Afon Rhein yn rhan or Ymerodraeth Rufeinig. Bu ...

                                               

Hanes Andorra

Mae hanes Andorra yn cychwyn gydar traddodiad fod Charlemagne, brenin Ffrainc, wedi cyflwyno siartr i bobl Andorra yn gyfnewid am eu cymorth yn ei ryfeloedd yn erbyn y Mwslemiaid yn Sbaen. Yn nes ymlaen pasiodd arglwyddiaeth y wlad i Gownt Urgell ...

                                               

Hanes Armenia

Yn y cyfnod clasurol roedd Armenia yn deyrnas annibynnol, a than ei brenin Tigranes Fawr teyrnasodd 95 CC - 55 CC meddiannodd diroedd helaeth, cyn belled a Syria. Sefydlodd Tigranes brifddinas newydd, Tigranocerta. Yn 66 CC gorchfygwyd ef gan y R ...

                                               

Hanes Bwlgaria

Mae gwreiddiau gwladwriaeth Bwlgaria yn arwain yn ôl ir seithfed ganrif, pryd gorchfygwyd llwythi Slafonaidd de-ddwyrain y Balcanau gan lwyth Tyrcig o Ganol Asia, y Bwlgariaid. Creuwyd gwladwriaeth rymus newydd gan deyrnedd y llwth Tyrcig, a thrw ...

                                               

Hanes Cymru

Er nad ywn wlad fawr o ran ei maint, mae hanes Cymru yn hir a diddorol. Gellid dadlau fod hanes Cymru fel gwlad, neu egin-wlad, yn dechrau yn ystod cyfnod rheolaeth yr Ymerodraeth Rufeinig. Credir fod Cristnogaeth wedi ymgartrefu yng Nghymru tua ...

                                               

Hanes De Affrica

Wrth ystyried hanes De Affrica ceir nifer o safbwyntiau gwahanol gan ysgolheigion a brodorion gan fod De Affrica yn wlad amlddiwylliannol.

                                               

Hanes y Deyrnas Unedig

Brenhinoedd a breninesaur Deyrnas Unedig Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1979 Teyrnas Unedig Prydain Fawr a Gogledd Iwerddon Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1959 Yr Ymerodraeth Brydeinig Teyrnas Unedig Prydain Fawr ac Iwerddon Ethol ...

                                               

Hanes yr Eidal

Mae hanes yr Eidal yn mynd yn ôl i gyfnod cynnar iawn, er mai yn gymharol ddiweddar yr unwyd yr Eidal i greur wladwriaeth fodern. Dawr enw Italia or hen enw am bobloedd a thiriogaeth de yr Eidal. Yn y rhan yma, roedd nifer o bobloedd wahanol, meg ...

                                               

Hanes Ffrainc

Yn y cyfnod clasurol, adnabyddid y dirigaeth syn awr yn Ffrainc fel Gâl, ac fei preswylid gan nifer o lwythau neu wladwriaethau Celtaidd. Yn 125 CC ymosododd y Rhufeiniaid ar dde Gâl, yn dilyn cais am gymorth gan drigolion dinas Massilia. Erbyn 1 ...

                                               

Hanes Grenada

Darganfuwyd Grenada gan Christopher Columbus ym 1498, a alwodd yr ynys yn Concepción. Ymsefydlodd y Ffrancod yno yng nghanol yr 17g ond cafodd ei hildio i Brydain yn sgil Cytundeb Paris ym 1763, ei hailgipio gan Ffrainc ym 1779 ai hildio unwaith ...

                                               

Hanes Gwlad Groeg

Hanes Groeg yw hanes Gwlad Groeg fel y mae heddiw, ond gall hefyd gynnwys hanes yr ardal eangach oedd yn ffurfior byd Groegaidd yn y cyfnod clasurol. Ar lannaur Môr Aegeaidd y datblygodd gwareiddiadau cyntaf Ewrop. Y cynharaf oedd y Gwareiddiad M ...

                                               

Hanes Hwngari

Daeth y diriogaeth ir gorllewin o Afon Donaw yn rhan or Ymerodraeth Rufeinig dan yr enw Pannonia. Wedi cwymp yr ymerodraeth yn y gorllewin, daeth Hwngari yn rhan o ymerodraeth yr Hyniaid dan Attila, a ystyrid yn draddodiadol fel cyndad yr Hwngari ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →