ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 364



                                               

E. Gwyndaf Evans

Gweinidog a Bardd Cymraeg oedd Evan Gwyndaf Evans neu Gwyndaf ". Bun weinidog yng Nghapel Tabernacl, Llanelli. Bun athro ysgrythyr yn Ysgol Brynrefail, Llanrug o 1957 hyd 1978. Enillodd y Gadair yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru Caernarfon 1935 gy ...

                                               

Einion Evans

Bardd a llenor Cymraeg oedd Einion Evans. Ganed ef yn Mostyn, Sir y Fflint, yn fab i lowr. Bun gweithio fel glowr ei hun am gyfnod, cyn dod yn llyfrgellydd. Enillodd Gadair Eisteddfod Genedlaethol Cymru Môn 1983 am ei awdl Yr Ynys, oedd er côf am ...

                                               

John Evans (bardd)

Athro a bardd Cymraeg oedd John Evans. Bun brifathro Ysgol Llanegryn o 1941 hyd y pumdegau cynnar. Enillodd gadair yr Eisteddfod Genedlaethol ddwywaith, sef yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru Aberystwyth 1952 gydar gerdd Dwylo ac yn Eisteddfod Gene ...

                                               

John Evans (Y Bardd Cocos)

Cymeriad hynod a rhigymwr unigryw oedd John Evans neu Y Bardd Cocos, a aned ym Mhorthaethwy ar Ynys Môn. Roedd yn hel cocos or traeth i ennill ei damaid a dyna a barwyd iddo gael ei lys enw ar ôl iddo ddod yn adnabyddus am ei gerddi anfwriadol dd ...

                                               

Meirion Evans

Gweinidog a bardd Cymraeg yw Meirion Evans. Ganed ef yn Felindre, Abertawe. Enillodd y Goron yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru Caernarfon 1979. Roedd yr amgylchiadau braidd yn anarferol; dyfarnwyd y Goron yn wreiddiol i T. James Jones, ond wedi id ...

                                               

Thomas Evans (Telynog)

Ganwyd Thomas Evans yn fab i Thomas ac Elisabeth Evans yn Aberteifi, Ceredigion, ar 8 Medi 1840. Saer llongau oedd ei dad ac roedd ganddo bedwar o frodyr. Ychydig o addysg ffurfiol a gafodd, ond roedd yn blentyn athrylithgar. Yn 11 oed cafodd ei ...

                                               

William Evans (Wil Ifan)

Ganwyd Wil Ifan yn fab i weinidog amlwg gydar Annibynwyr Cymraeg, y Dr Dan Evans ai briod, a oedd yn cartrefu yr adeg honno yng Nghwmbach, Llanwinio, Sir Gaerfyrddin. Galwyd ef yn William Evans a chafodd pob cefnogaeth gan ei rieni ac ysgolion da ...

                                               

Anna Fison (Morfudd Eryri)

Ieithydd, bardd ac addysgydd oedd Anna Fison, a adnabyddwyd fel Morfudd Eryri. Fei ganwyd yn Barmingham, Swydd Suffolk, yr ieuengaf o ugain o blant Thomas Fison, ai ail wraig, Charlotte. Derbyniodd ei haddysg yn Llundain, Cheltenham ac ar y cyfan ...

                                               

Benjamin Francis

Ganwyd Francis ym Mhencelli Fawr, Cenarth. Roedd yr ieuengaf o chwech o blant Enoch Francis 1689-1740, Gweinidog y Bedyddwyr yng Nghastellnewydd Emlyn, bardd ac awdur a Mary née Evans ei wraig. Bu ei frawd hynaf, Jonathan Francis, yn weinidog y B ...

                                               

Gellan

Bardd llys a thelynor oedd Gellan a fu farw 1094. Nid oes dim oi waith wedi goroesi. Dim ond un cyfeiriad ato a geir, a hynny yn nhestun Hanes Gruffudd ap Cynan, math o fywgraffiad neu fuchedd am y brenin Gruffudd ap Cynan a gyfansoddwyd yn oes O ...

                                               

Eirwyn George

Bardd, llenor ac awdur yw Eirwyn George. Cafodd ei fagu ar ffermdy Tyrhyg Isaf yn ardal Twffton yng Ngogledd Sir Benfro i’r gogledd o’r Landsker Line. Mae’n Brifardd y Goron, wedi ennill y gystadleuaeth ddwywaith yn 1982 ac eto yn 1993. Mae wedi ...

                                               

William R. P. George

Bardd a chyfreithiwr oedd William Richard Philip George CBE, ac yr oedd yn nai i David Lloyd George a fun brifweinidog y Deyrnas Unedig. Fei ganwyd yng Nghricieth ac yr oedd ei dad, William George yn frawd iau i David Lloyd George. Ar waethaf tue ...

                                               

Gwyneth Glyn

Fei ganed yn Ysbyty Dewi Sant, Bangor a magwyd yn Llanarmon, Eifionydd. Aeth ir ysgol yn Ysgol Gynradd Nefyn, Ysgol Glan y Môr, Pwllheli a Choleg Meirion-Dwyfor, Pwllheli, cyn mynd ymlaen i ennill gradd dosbarth cyntaf mewn Athroniaeth a Diwinydd ...

                                               

Golwg ar Deyrnas Crist

Cerdd hir a ysgrifennwyd gan William Williams yw Golwg ar Deyrnas Crist - neu Grist yn bob Peth, ac ymhob Peth: sef, Caniad mewn dull o agoriad ar Col. iii. 11. 1 Cor. xv. 25". Dechreuwyd ei gyfansoddi tuar flwyddyn 1753 ac fei cyhoeddwyd yn 1756 ...

                                               

Richard Griffith (Carneddog)

Ganed Carneddog yn 1861 yn ffermdy Y Carneddi, plwyf Nantmor, ger Beddgelert, Gwynedd. Bur ffermdy yn gartref iw hynafiaid am genedlaethau a bu Carneddog yn byw yno ar hyd ei oes hyd 1945 pan symudodd ef ai wraig i fyw yn nhŷ eu mab yn Hinckley, ...

                                               

John Owen Griffith (Ioan Arfon)

Bardd a beirniad oedd John Owen Griffith, a gyhoeddai ei waith wrth yr enw Ioan Arfon. Roedd yn dad ir bardd Robert Arthur Griffith.

                                               

Robert Arthur Griffith (Elphin)

Bardd Cymraeg oedd Robert Arthur Griffith, syn adnabyddus wrth ei enw barddol Elphin ". Roedd yn fab i John Owen Griffith.

                                               

William Griffith (Gwilym Lerpwl)

Bardd Cymraeg oedd William Griffith, a adnabyddid wrth ei enw barddol Gwilym Lerpwl. Roedd yn frodor o Ynys Môn. Ei hoff gyfrwng oedd yr englyn.

                                               

David Griffith (Clwydfardd)

Ganed David Griffith mewn pentref bach gwladol o’r enw Gwytherin, Sir Ddinbych ar 29 Tachwedd 1800. Mabwysiadodd yr enw barddol Clwydfardd ar gyfer cystadlu yn yr eisteddfod. Clwydfardd oedd Archdderwydd cyntaf Eisteddfod Genedlaethol Cymru. Gwas ...

                                               

Ann Griffiths

Ystyrir Ann Griffiths, o ffermdy Dolwar Fach ym mhlwyf Llanfihangel-yng-Ngwynfa, Maldwyn, Powys yn brif emynyddes Cymru ac un o feirdd benywaidd pwysicaf y Gymraeg.

                                               

Gronw Gyriog

Bardd Cymraeg a ganai yn hanner cyntaf y 14g oedd Gronw Gyriog. Cyfeirir ato weithiau fel Goronwy Gyriog a Goronwy Gyriog ap Goronwy hefyd. Mae bron yn sicr ei fod yn frodor o Fôn. Er nad oes dystiolaeth bendant, gellir bod yn weddol hyderus mai ...

                                               

Gruffudd ab Ieuan ap Llywelyn Fychan

Bardd ac uchelwr o ogledd-ddwyrain Cymru oedd Gruffudd ab Ieuan ap Llywelyn Fychan. Roedd yn byw ym mhlas Lleweni Fechan, ger Llanelwy. Roedd ei ferch Alis Wen yn brydyddes ar y mesurau caeth hefyd.

                                               

Gruffudd Fychan ap Gruffudd ab Ednyfed

Ni wyddys nemor dim am y bardd ar wahân i dystiolaeth ei gerddi, ond ceir nodyn gan Evan Evans Ieuan Fardd 18g yn cyfeirio ato fel gŵr o Farchwiail yng nghwmwd Maelor Gymraeg ardal Wrecsam heddiw. Roedd un oi noddwyr, Rhisiart ap Syr Rhosier Pils ...

                                               

Gruffudd Hiraethog

Bardd a herodr oedd Gruffudd Hiraethog. Cafodd ei eni yn Llangollen tua throad yr 16g. Maen bosibl iddo gael y llysenw Hiraethog oherwydd ei gysylltiadau cryf â Phlas Iolyn, cartref Dr Elis Prys, a leolir ger Mynydd Hiraethog.

                                               

Robat Gruffudd

Cyhoeddwr ac awdur yw Robat Gruffudd a sefydlodd wasg Y Lolfa, un or gweisg mwyaf dylanwadol yng Nghymru. Maen fab i Kate Bosse Griffiths ar Athro John Gwyn Griffiths, ac yn frawd i Heini Gruffudd. Ganed yn 1943 yn y Rhondda, ai fagu yn Abertawe. ...

                                               

William John Gruffydd

Gweler hefyd: William John Gruffydd Elerydd Ysgolhaig, bardd a golygydd Cymreig oedd William John Gruffydd neu W. J. Gruffydd.

                                               

William John Gruffydd (Elerydd)

Gweler hefyd William John Gruffydd. Llenor a aned yn Ffair-rhos, Ceredigion oedd William John Gruffydd, a adnabyddir yn well fel W. J. Gruffydd neu Elerydd. Cyfeiria ei enw barddol Elerydd at afon Leri neu Eleri gerllaw ei gartref yn Nhal-y-bont ...

                                               

Gutor Glyn

Er na wyddom union ddyddiad geni Guto, maen bur debygol iddo ddod ir byd naill ai yn 1400, blwyddyn gwrthryfel Owain Glyn Dŵr neu ychydig wedi hynny. Cysylltir Guto â Glyn Ceiriog, ller oedd nifer oi noddwyr yn byw. Ysgrifennodd gerddi i noddwyr ...

                                               

Gutun Owain

Bardd ac uchelwr o Gymro a gyfrifir yn un or mwyaf o Feirdd yr Uchelwyr yn y 15g oedd Gutun Owain neu Gruffydd ap Huw ab Owain. Roedd yn frodor o blwyf Llandudlyst-yn-y-Traean yn argwlyddiaeth Croesoswallt, ardal Gymraeg ei hiaith a fun rhan o de ...

                                               

Gwernen ap Clyddno

Gwernen ywr lleiaf adnabyddus or Gogynfeirdd. Ni wyddys dim o gwbl amdano. Does dim cyfeiriad at neb arall or enw yn achaur cyfnod. Maer enw personol Gwernen ei hun yn anghyffredin iawn; ceir enghraifft ohono yn Llyfr Llandaf yn y ffurf Gwerngen.

                                               

Gwilym Rhyfel

Ychydig a wyddys am fywyd y bardd ar wahân ir hyn y gellir casglu oi cerddi. Canai i noddwyr yng Ngwynedd Uwch Conwy ond ceir cyfeiriad at Degeingl hefyd syn awgrymu cysylltiad posibl âr rhan honno or Berfeddwlad. Canodd ei gyd-fardd Gruffudd ap ...

                                               

Gwrgant ap Rhys

Bardd Cymraeg oedd Gwrgant ap Rhys. Roedd yn fardd llys y tywysog Morgan ab Owain o Wynllwg yn ne-ddwyrain Cymru, a oedd y pryd hynny yn rhan o Forgannwg. Ceir yr unig gyfeiriad hanesyddol ato ym Mrut y Tywysogion. Yn y flwyddyn 1158, ymosododd I ...

                                               

Aled Gwyn

Ganed D Aled Gwyn Jones yng Nghastell Newydd Emlyn, Ceredigion, yr ifancaf o Fois Parc Nest. Fei magwyd ar y fferm gan ei rieni Gwenni Gwendolen a Gwyn Jones. Hyfforddodd ar gyfer y weinidogaeth yn Aberystwyth ac Abertawe a graddiodd yn 1963.

                                               

Rhisiart Gwyn

Bardd a reciwsant o Lanidloes, Powys, oedd Rhisiart Gwyn, neu Richard Gwyn neu Richard White. Yn fab i deulu cefnog o ardal Maldwyn, cafodd ei addysg yng ngholegau Caergrawnt a Rhydychen a bu yn ysgolfeistr yng ngogledd-ddwyrain Cymru. Roedd yn B ...

                                               

Gwynn ap Gwilym

Bardd a golygydd Cymreig oedd Gwynn ap Gwilym. Ganed ef ym Mangor, Gwynedd ai fagu ym Machynlleth. Yn y 70au bu Gwynn yn darlithio yn Adran Hen Wyddeleg a Gwyddeleg Ganol Prifysgol Iwerddon, Corc. Bu hefyd yn gyd-olygydd y cylchgrawn Barn rhwng 1 ...

                                               

Elinor Gwynn

Amgylcheddwraig a bardd Cymraeg o Rhostryfan ger Caernarfon yw Elinor Gwynn. Enillodd Goron yr Eisteddfod Genedlaethol yn Awst 2016 am ei dilyniant "Llwybrau". Magwyd Elinor Gwynn yng Nghaerdydd a Chaerfyrddin.

                                               

Harri Gwynn

Llenor Cymraeg a newyddiadurwr oedd Harri Gwynn. Fei cofir fel bardd ac fel awdur straeon byrion doniol. Fei ganed i rieni Cymreig yn Llundain, Lloegr yn 1913, ond symudodd y teulu i Benrhyndeudraeth, Gwynedd lle cafodd ei fagu. Cafodd yrfa amryw ...

                                               

Tudur Hallam

Mae Tudur Rhys Hallam yn athro yn y Gymraeg, ym Mhrifysgol Abertawe. Enillodd y Gadair yn Eisteddfod Genedlaethol 2010 gydai gerdd Ennill Tir, yn deyrnged ir athro Hywel Teifi Edwards. Maen arbenigo mewn llenyddiaeth ddiweddar, llenyddiaeth y can ...

                                               

Harri Parri (Harri Bach o Graig-y-gath)

Ganwyd Harri Bach yn Llanfihangel-yng-Ngwynfa, Sir Drefaldwyn. Gan ei fod yn brolio iddo gael ei eni yn y flwyddyn y bu farw Huw Morus Eos Ceiriog 1622 - 1709, a gan hynny wedi etifeddu ei enaid prydyddol, gellir bod yn weddol hyderus mae 1709 oe ...

                                               

Heilyn Fardd

Bardd a brudiwr yn y canu darogan Cymraeg oedd Heilyn Fardd neu Hywel Heilyn. Mae rhai llawysgrifau yn awgrymu y gellid ei uniaethu âr bardd Hillyn ond maer brudiau a dadogir arno yn fwy diweddar.

                                               

Robert Holland

Llenor a chyfieithydd Cymreig oedd Robert Holland. Cyfieithodd sawl llyfr crefyddol or Saesneg ir Gymraeg, deialog polemaidd Cymraeg, ac un llyfr Saesneg. Ganed Robert Holland yn nhref Conwy yn yr hen Sir Gaernarfon Sir Conwy heddiw yn 1556 neu 1 ...

                                               

I. D. Hooson

Roedd Isaac Daniel Hooson, neu I.D. Hooson, yn fardd Cymraeg a sgwennai cerddi syml a phoblogaidd ar y mesurau rhydd, yn enwedig telynegion a baledi. Un oi faledi enwocaf ywr Fantell Fraith a gyhoeddodd yn 1934. O Gernyw y daeth ei dad Edward, ga ...

                                               

Wil Hopcyn

Bardd Cymreig a oedd, yn ôl Iolo Morganwg, yn awdur y gân adnabyddus Bugeilior Gwenith Gwyn oedd Wiliam Hopcyn, mwy adnabyddus fel Wil Hopcyn.

                                               

Lewis Hopkin

Ganed Hopkin ym mhlwyf Llanbedr-ar-fynydd, Sir Forgannwg, yn 1708, ond symudodd i fyw yn Hendre Ifan Goch, plwyf Llandyfodwg. Daeth yn Anghydffurfiwr amlwg.

                                               

B. T. Hopkins

Bardd Cymraeg oedd Benjamin Thomas Hopkins, yn ysgrifennu fel B.T. Hopkins. Bun feirniad amlwg yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru. Ganed ef yn ardal Lledrod, Ceredigion yn 1897. Bu farw ei fam yn fuan ar ôl ei eni, a magwyd ef gan ei fodryb gerllaw ...

                                               

Mererid Hopwood

Bardd o Gymraes yw Mererid Hopwood. Hi oedd y ferch gyntaf erioed i ennill Cadair yr Eisteddfod Genedlaethol, a gwnaeth hynny yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru Dinbych 2001. Maen brifardd dwbl ac yn brif lenor ac mae galw mawr amdani i ddarlithio ...

                                               

David Howell, (Llawdden)

Ganwyd Howell yn Nhreoes, Llan-gan, Sir Forgannwg, yn fab i John Howell, ffarmwr, a Jennet née Griffith, ei wraig. Roedd ei dad yn flaenor gydar Methodistiaid Calfinaidd, roedd John Howell hefyd yn fardd a chyhoeddwyd cyfrol oi gerddi, "Colofn y ...

                                               

John James Hughes (Alfardd)

Bardd a llenor Cymraeg a golygydd oedd John James Hughes, a adnabyddid gan amlaf wrth ei enw barddol Alfardd. Roedd yn amddiffynydd pybyr ir iaith Gymraeg, a hawliau Cymru ai gwerin. Roedd yn frodor o Ynys Môn.

                                               

David Hughes (Eos Iâl)

Bardd a chyhoeddwr o Edeirnion oedd David Hughes a ddefnyddiair enw barddol Eos Iâl. Maen adnabyddus fel awdur y garol plygain Ar Gyfer Heddiwr Bore.

                                               

Annie Harriet Hughes (Gwyneth Vaughan)

Nofelydd a bardd Cymreig oedd Annie Harriet Hughes, syn fwy adnabyddus wrth ei henw barddol Gwyneth Vaughan. Bun awdures boblogaidd yn ei chyfnod ac roedd ei gwaith yn gymeradwy gan feirniaid llenyddol fel Owen M. Edwards.

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →