ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 267



                                               

Caws Parmigiano-Reggiano

Math o gaws or Eidal yw caws Parmesan. Maen gaws caled, cryf a ddefnyddir gan amlaf gyda bwydydd pasta. Maer enw "Parmesan", sef y Rhanbarth "Parma", yn cael ei ddefnyddio fel term cyffredinol am yr holl amrywiadau lleol; ond erbyn hyn, ni chania ...

                                               

Roquefort

Caws o Ffrainc yw Roquefort. Maer caws lliw glas neu wyrdd hwn yn cael ei wneud o laeth dafad. Mae traddodiad hir o gynhyrchu caws Roquefort. Roedd y Rhufeiniaid yn gwybod am Roquefort; cyfeiriodd Plinius yr Hynaf at gaws or fath yn 79 CC. Yn ard ...

                                               

Teisen gaws

Teisen yw teisen gaws sydd â haen uwch o gaws meddal, ffres ar waelod o fisged, crwst, neu sbwnj. Melysir yr haen uwch yn aml â siwgr a ffrwyth, cnau, neu siocled.

                                               

Ysgytlaeth

Diod melys oer sydd fel arfer wedii wneud o laeth neu hufen iâ, a chyflasynnau fel menyn caramel, saws caramel, surop siocled, neu surop ffrwythau, yw ysgytlaeth. Roeddynt yn wreiddiol yn cael eu gwneud â llaw trwy gymysgu hufen ia a llaeth. Mae ...

                                               

Corddi

Corddi ywr broses o droi llaeth neu hufen yn fenyn. fel rheol, maer hufen yn cael ei gymeryd oddi ar y llaeth, ai adael i suro cyn ei gorddi. Defnyddir peiriant corddi i droi neu symud yr hufen nes ir menyn ffurfio or brasder sydd ynddo, gan adae ...

                                               

Bara lawr

Gwymon bwytadwy syn cynnwys llawer o fwynau fel ïodin a haearn yw bara lawr. Maen fwyd syn draddodiadol Gymreig, yn enwedig yn ne Cymru, ond caiff ei fwyta hefyd yn Japan lle caiff ei alwn nori a Chorea lle y gelwir ef yn kim neun gim). Fei ceir ...

                                               

Corbennog

Tony Ayling & Geoffrey Cox, Collins Guide to the Sea Fishes of New Zealand, ISBN 0-00-216987-8

                                               

Penfras

Maer penfras neu penfras Iwerydd yn byw yng ngogledd Cefnfor Iwerydd. Mae nifer mawr o bysgod yn cael eu dal ar gyfer bwyd ac maen nhw mewn perygl o ddiflannu. Maen gallu tyfu i 2 fetr o hyd a phwyso i fyny at 96 kg. Maer penfras yn byw am tua 25 ...

                                               

Pennog

Pysgod bychain olewog ydy Penwaig sydd yn rhan o rywogaeth Clupea ac sydd iw canfod yn nŵr bas tymherol Cefnfor Gogledd yr Iwerydd, ar Môr Baltig, gogledd y Môr Tawel a Môr y Canoldir. Mae 15 math o benwaig, y mwyaf cyffredin yw Pennog yr Iwerydd ...

                                               

Sardîn

Mae Sardîn neu Pennog Mair yn grŵp o sawl math o bysgod bach olewog syn perthyn i deulu Pennog y Clupeidae. Enwyd Sardînau ar ôl ynys Sardinia, ble roeddent unwaith yn gyffredin mewn digonedd o niferoedd. I fod yn fanwl gywir, nid ywr term yn ben ...

                                               

Saws tartar

                                               

Bwrdd Glo Cenedlaethol

Corfforaeth a grewyd i weinyddu diwydiant glo y Deyrnas Unedig oedd y Bwrdd Glo Cenedlaethol. Fei sefydlewyd o ganlyniad i genedlaetholir diwydiant glo dan Ddeddf Cenedlaetholir Diwydiant Glo, 1946, a dechreuodd ar ei waith ar 1 Ionawr, 1947. Yn ...

                                               

Coal - A Human History

Llyfr ar hanes y diwydiant glo gan Barbara Freese yw Coal - A Human History a gyhoeddwyd gan Arrow Books yn 2005. Yn 2014 roedd y gyfrol allan o brint.

                                               

Cymuned Ewropeaidd Glo a Dur

Sefydlwyd y Gymuned Ewropeaidd Glo a Dur ym 1951 gan Gytundeb Paris. Ei haelod-wladwriaethau oedd Gwlad Belg, yr Iseldiroedd, Lwcsembwrg, Gorllewin yr Almaen, Ffrainc ar Eidal. Pwrpas y gymuned oedd cydgyfrannu adnoddau glo a dur ei haelod-wladwr ...

                                               

Arthur Scargill

Arthur Scargill oedd llywydd Undeb Cenedlaethol y Glowyr o 1981 hyd 2000. Ef oedd arweinydd y glowyr yn ystod Streic y Glowyr yn 1984-1985. Ganed ef yn Worsbrough Dale, ger Barnsley, Swydd Efrog. Roedd ei dad y lowr ac yn aelod o Blaid Gomiwnyddo ...

                                               

Undeb Cenedlaethol y Glowyr

Undeb llafur yn cynrychioli glöwyr yn y Deyrnas Unedig yw Undeb Cenedlaethol y Glowyr, a dalfyrrir yn aml i NUM. Sefydlwyd yr undeb yn 1945, pan ail-drefnwyd Ffederasiwn Glowyr Prydain Fawr Miners Federation of Great Britain, MFGB. Roedd yr MFGB ...

                                               

Maes glo De Cymru

Maes glo De Cymru ywr mwyaf or ddau faes glo yng Nghymru. Maen ymestyn am bron 90 milltir o Fae Sant-y-Brid yn y gorllewin i Bont-y-pwl yn y dwyrain gyda rhannau ohono yn siroedd Caerfyrddin, Abertawe, Castell-nedd Port Talbot, Pen-y-bont ar Ogwr ...

                                               

Maes glo Gogledd-ddwyrain Cymru

Mae Maes Glo Gogledd-ddwyrain Cymru yn ardal yng ngogledd Cymru a arferai gael ei chloddion helaeth ar gyfer glo. Maen cynnwys maes glo Sir Fflint tuar gogledd a maes glo Sir Ddinbych ir de. Ymestynna o waith glor Parlwr Du yn y gogledd, drwy ard ...

                                               

Gwiriwr pwysau

Mae gwiriwr pwysau yn berson syn gyfrifol am bwyso glo neu sylwedd arall wedii gloddio, a thrwy hynny bennur taliad syn ddyledus i bob gweithiwr. Mewn llawer o byllau glo, roedd gweithwyr yn cael eu talu yn ôl pwysaur glo roeddent yn ei fwynglodd ...

                                               

Haearn bwrw

Ffurf ar haearn sydd fel arfer yn cynnwys 2–4 y cant carbon a hefyd silicon, manganîs, ac amhureddau megis swlffwr a ffosfforws yw haearn bwrw. Hwn yw un or ddau fath o haearn a geir oi fwyndoddi; y llall yw haearn gyr.

                                               

Haearn gyr

Ffurf hydwyth ac edafeddog ar haearn sydd fel arfer yn cynnwys llai na 0.1 y cant carbon ac 1–2 y cant sorod yw haearn gyr, haearn gyrru, neu haearn gwaith. Hwn yw un or ddau fath o haearn a geir oi fwyndoddi; y llall yw haearn bwrw.

                                               

Piwter

Aloi syn cynnwys tua 80–90% tun a 10–20% plwm yw piwter, piwtar a ffurfiau eraill neun hynafaidd peutur neu ffeutur. Weithiau maen cynnwys symiau bychain o fetelau eraill megis copr ac antimoni. Fei ddefnyddid i wneud offer tŷ a llestri ers oes y ...

                                               

John Evans (gwleidydd Columbia Brydeinig)

Roedd John Evans yn fwynwr aur Cymreig a wasanaethodd fel Aelod o Gynulliad Deddfwriaethol cyntaf trefedigaeth Canada.

                                               

Midas

Midas yw enw o leiaf tri aelod o linach brenhinol Phrygia. Y Brenin Midas enwocaf ywr un syn cael ei adnabod ym mytholeg Roeg am ei allu i droi popeth roedd yn ei gyffwrdd i mewn i aur. Maen debyg bod dinas Phrygaidd Midaeum wedii henwi ar ôl y M ...

                                               

Gof

Gweithiwr neu grefftwr metel, yn enwedig haearn a dur, yw gof. Rhoddir enwau manwl ar ofaint syn trin metelau eraill, megis gof aur, gof arian, gof gwyn, a gof copr, neu syn gweithio gyda dyfeisiau metel megis gof cleddyfau, gof gynnau, gof cloeo ...

                                               

Lithiwm

Metel alcalïaidd gwyn eithaf meddal yw lithiwm ; maen elfen gemegol yn y tabl cyfnodol ac fei gynrychiolir gan y symbol Li ar rhif atomig 3. Dymar metel ysgafnaf ac fel pob un or grwp maen adweithion sydyn ac maen fflamadwy iawn. Oherwydd hyn, ca ...

                                               

Cŷn

Erfyn torri â llafn metel miniog yw cŷn neu gaing au) a ddefnyddir mewn gwaith pren a gwaith maen. Caiff ei ddal yn y llaw ai daro â morthwyl i drin neu dorri defnydd. Gwneid y cynion cyntaf o garreg fflint tua 8000 CC. Defnyddiodd yr hen Eifftia ...

                                               

Sputnik 2

Sputnik 2, a lawnsiwyd ar 3 Tachwedd 1957, oedd y lloeren gyntaf i gynnwys anifail, sef y ci Laika. Lansiwyd y lloeren gan yr Undeb Sofietaidd. Bu farw Laika ar ôl ychydig oriau, ond profodd y prosiect ei bod hin bosib i anifail oroesi yn y gofod ...

                                               

ISRO

Cafodd y Sefydliad Ymchwil Gofod Indiaidd ei greu ym 1969. Maer sefydliad yn gyfrifol am ddatblygu technoleg ofod yn India. Maei bencadlys yn Bangalore.

                                               

NASA

Cafodd NASA ei sefydlu ym 1958 er mwyn creu corff i reoli rhaglen gofod yr Unol Daleithiau. Lleolwyd ei bencadlys yn Houston, Texas, er y ffaith bod y rhan fwyaf oi rocedi yn cael eu lawnsio o Cape Canaveral yn Florida a lleoliadau eraill yn UDA.

                                               

Canolfan Ofod Kennedy

Safle NASA yn Ynys Merritt, Florida, Unol Daleithiau, yw Canolfan Ofod Kennedy. Mae wedi cael ei defnyddio ar gyfer lansio llongau gofod ers Rhagfyr 1968. Maer ganolfan yn denu twristiaid a cheir neuadd arddangosfa yno, gyda theithiau tywys hefyd.

                                               

Buzz Aldrin

Mae Buzz Aldrin yn enwog am fod yr ail ddyn i gerdded ar y Lleuad. Glanodd Aldrin ar y Lleuad gyda Neil Armstrong ar 20 Gorffennaf 1969, fel rhan or perwyl ofod Apollo 11. Hedfanodd ir gofod dwywaith, unwaith yn Gemini 12, ac eto ar Apollo 11 yn ...

                                               

Neil Armstrong

Neil Alden Armstrong oedd y gofodwr cyntaf i roi ei droed ar y Lleuad. Ganed ef yn Wapakoneta, Ohio, yn yr Unol Daleithiau. Astudiodd ym Mhrifysgol Purdue cyn ymuno â Llynges yr Unol Daleithiau. Bun ymladd yn Rhyfel Corea. Wedir rhyfel bun beilot ...

                                               

Eugene Cernan

Gofodwr, awyrennwr llyngesol, peiriannydd trydanol, peiriannydd awyrenegol a peilot-ymladdwr o Americanwr oedd Eugene Andrew Gene Cernan, CAPT, USN, ac y dyn olaf i gerdded ar y Lleuad ym 1972. Teithiodd ir gofod deirgwaith: fel Peilot y Gemini 9 ...

                                               

Valentina Tereshkova

Valentina Vladimirovna Tereshkova ywr ddynes gyntaf ar sifiliad cyntaf i deithio ir gofod. Erbyn heddiw maer ofodwraig hon, un o kosmonauts enwocaf yr Undeb Sofietaidd, wedi ymddeol. Wedii thath ir gofod bun beiriannydd ac yn wleidydd. Cafodd ei ...

                                               

Tecwyn Roberts

Roedd Tecwyn Roberts yn beiriannydd awyrofod o Gymro. Yn y 1960au chwaraeodd ran bwysig yng nghynllunio Canolfan Rheoli Taith yng Nghanolfan Ofod Johnson NASA yn Houston, Texas a chreu rhwydwaith cyfathrebu a thracio byd-eang NASA. Gwasanethodd R ...

                                               

Y cyfryngau yng Nghymru

                                               

Stampiau Cymreig answyddogol

Gweler hefyd Stampiau swyddogol y Swyddfa Bost, syn dynlunio Cymru ai phobol. Mae stampiau Cymreig answyddogol yn stampiau a labeli iw rhoi ar amlenni a gyhoeddwyd gan amlaf fel gwrthdystiad neu i ddathlu Cymreictod. Y prif reswm dros eu cyhoeddi ...

                                               

Locomotif Fairlie

Dyfeiswyd y locomotif Fairlie gan Robert F Fairlie, peiriannydd or Alban ym 1864. Mae gan y locomotif 2 foeler ac mae dau ben y locomotif yr un fath, felly does dim angen troir locomotif ar ddiwedd ei siwrnai. Mae on gymalog, sydd yn fantais ar r ...

                                               

Bag te

Paced neu gwdyn bach, mandyllog wedii selio ac yn cynnwys deunydd planhigion sych, syn cael ei drochi mewn dŵr i wneud de neu trwyth, yw bag te. Dail te a fyddai ynddo fel arfer, ond maer term yn cael ei ddefnyddio hefyd ar gyfer te llysieuol a w ...

                                               

Carabiner

Math arbennig o ddolen fetel gyda gât sbring-lwythog syn cael ei ddefnyddio i gysylltu cydrannau yn gyflym, yw carabiner. Maen cael ei ddefnyddio gan amlaf mewn systemau diogelwch. Maer gair yn ffurf fyrrach or gair Almaeneg Karabinerhaken, syn g ...

                                               

Gwasg argraffu

Dyfais syn gwasgu inc ar bapur neu wyneb rall iw argraffu, yw gwasg argraffu. Roedd datblygiad ac ymlediad y wasg yn un o ddigwyddiadau mwyaf dylanwadol yr ail fileniwm gan iddi greu chwyldro deallusol a chymdeithasol, nodi cychwyn y cyfryngau to ...

                                               

Sacsoffon

Offeryn cerdd chwythbren ywr sacsoffon a ddyfeisiwyd gan Adolphe Sax ym 1846. Bwriad Sax oedd creu offeryn y byddain hawdd iw chwarae mewn ystod o allweddi a thros amrediad eang - yn yr un ffordd a oedd yn bosib gydag offerynnau chwyth fel clarin ...

                                               

Cwch gwynt â chragen anhyblyg

Cwch gwynt gyda gwaelod caled ac ochrau hyblyg yw cwch gwynt â chragen anhyblyg neu gwch gwynt anhyblyg. Defnyddir fel cwch pleser, bad achub, a gan y lluoedd arfog. Dyfeisiwyd yn y 1960au gan staff a myfyrwyr Coleg yr Iwerydd, Bro Morgannwg. Mae ...

                                               

Darganfyddiadau a dyfeisiau Cymreig

Dyma restr o ddarganfyddiadau a dyfeisiau Cymreig, sef darganfyddiadau a dyfeisiau sydd yn rhannol neu yn gyfan gwbl yn bodoli neun wybyddus i ddynoliaeth oherwydd cyfraniadau pobl o Gymru.

                                               

Gambit Evans

Yn 1826 cerddodd y Capten William Davies Evans, o Blwyf Sant Degwel ger Hwlffordd, i mewn i Ystafelloedd Gwyddbwyll William Lewis yn St. Martins Lane, Llundain a chynnig chwarae rhai o chwaraewyr gwyddbwyll cryfar dydd. Doedd Evans ddim yn adnaby ...

                                               

Pêl-feryn

Mae pêl-feryn yn fath o feryn gydag elfen rolio, sydd yn defnyddio peli i gynnal yr ysgariaeth rhwng rhannau mudol y beryn. Fei ddyfeisiwyd yn wreiddiol yn 1794 gan y dyfeisiwr Cymreig, Philip Vaughan. Roedd Cymro arall yn flaengar iawn yn y maes ...

                                               

Balŵn ysgafnach nag aer

Dyfais syn hedfan, wedii wneud gan ddyn ydy balŵn ysgafnach nag aer, llongawyr, balŵn aer cynnes, blimp neu balŵn aer poeth. Ar 21 Tachwedd 1783, ym Mharis, Ffrainc yr hedfanodd y balŵn cyntaf gyda dyn yn ei yrru, sef Jean-François Pilâtre de Roz ...

                                               

Bidog

Cyllell neu gleddyf byr wedi ei ddylunio iw osod ar flaen dryll, gan amlaf reiffl, yw bidog. Dyfeiswyd gyntaf yn Bayonne, Ffrainc, oddeutu 1670, a fei gelwid yn baïonnette gan y Ffrancod. Dechreuwyd eu defnyddio ym Mhrydain yn 1693. Yn y dechrau ...

                                               

Pin bawd

Maer pin bawd yn offeryn bychan, fel rheol o fetal gyda min er mwyn tyllu deunydd fel taflen neu boster iw ddal yn erbyn wal.

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →