ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 260



                                               

Teyrnas Gwent

Roedd Teyrnas Gwent yn un o deyrnasoedd cynnar Cymru. Roedd yn gorwedd yn ne-ddwyrain y wlad gyda thiriogaeth debyg ir hen sir Gwent. Yn yr Oesoedd Canol rhannwyd Gwent yn ddau gantref, sef: Gwent Is Coed Gwent Uwch Coed Weithiau mae Gwynllŵg yn ...

                                               

Teyrnas Gŵyr

Ychydig iawn a wyddom am hanes y deyrnas. Roedd y prif ganolfannau crefyddol yn cynnwys Llangyfelach un o eglwysi Dewi Sant Ystum Llwynarth a gysylltir â Sant Illtud a Llandeilo Ferwallt un o glasau Sant Teilo. Ni wyddys lleoliad y ganolfan wleid ...

                                               

Rawlins White

                                               

Y Diwygiad Methodistaidd

Y Diwygiad Methodistaidd ywr term a ddefnyddir am yr adfywiad crefyddol yn y ddeunawfed ganrif yng Nghymru, a gysylltir yn bennaf a Daniel Rowland, Howell Harris a William Williams, Pantycelyn. Roedd yn adfywiad o fewn Eglwys Loegr ar y cychwyn, ...

                                               

Ymneilltuaeth yng Nghymru

Mae ymneilltuaeth yng Nghymru wedi bod yn ddylanwad mawr ar fywyd y genedl Gymreig ers yr 16g. Mae ei gwreiddiau iw cael yn y Diwygiad Protestannaidd pan dorrodd nifer o wledydd yng ngogledd Ewrop yn rhydd o awdurdod yr Eglwys Gatholig. Y Cymro A ...

                                               

Yr Oesoedd Canol Cynnar yng Nghymru

Maer Oesoedd Canol Cynnar yng Nghymru yn ymestyn o tua 600 hyd at 1067 pan ddechreuodd ymosodiadaur Normaniaid ar ororau Cymru. Yn nechraur cyfnod roedd rhai rhannau o Gymru, yn enwedig Powys, yn dod o dan bwysau cynyddol oddi wrth yr Eingl-Sacso ...

                                               

Yr Oesoedd Canol Diweddar yng Nghymru

Yn hanes Cymru, roedd yr Oesoedd Canol Diweddar yng Nghymru yn adeg pan ddaeth annibyniaeth wleidyddol y Cymry i ben. Ar ôl i Llywelyn Ein Llyw Olaf, Tywysog Cymru, gael ei fradychu ai ladd yn Nghilmeri yn 1282 daeth y wlad dan reolaeth Edward I, ...

                                               

Pharo

Pharo yw teitl a ddefnyddir heddiw i ddisgrifio brenhinoedd yr Hen Aifft. Mewn gwirionedd ni chafodd y teitl ei ddefnyddio i ddisgrifio arweinwyr crefyddol a gwleidyddol yr Hen Aifft unedig tan ganol y Ddeunawfed Frenhinlin yn ystod y Deyrnas New ...

                                               

Ramesses II

Pharo yr Aifft o 1279 CC hyd ei farwolaeth oedd Ramesses II neu Ramesses Fawr. Mab y Pharo Seti I ydoedd. Ramesses II neu Ramesses fawr oedd drydydd brenin 19 teyrnlin yr Aifft. Yn fuan ar ôl dod yn frenin, dechreuodd gyfres o ryfeloedd, yr enwoc ...

                                               

Ail Frwydr y Somme (1918)

Brwydrwyd Ail Frwydr y Somme 1918 ar y Blaen Gorllewinol yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf. O ddiwedd yr haf ym masn yr Afon Somme. Roedd yn ymateb gwrth-ymosodol i Ymosodiad Almaenig y gwanwyn, ar ôl seibiant ar gyfer ail-leoliad y milwyr.

                                               

Brwydr y Somme 1916

Un o frwydrau mwyaf y Rhyfel Byd Cyntaf oedd Brwydr y Somme pan laddwyd neu anafwyd mwy na miliwn a hanner o filwyr. Ymladdwyd y frwydr rhwng Gorffennaf a Thachwedd 1916. Ceisiodd y Cyngheiriaid, unedau Prydeinig yn bennaf ond gyda rhai Ffrengig, ...

                                               

Comiwn Paris

Llywodraeth werinol Paris, Ffrainc, rhwng misoedd Mawrth a Mai 1871 oedd Comiwn Paris. Roedd hyn cyn ir hollt ymddangos rhwng marcsiaeth ac anarchiaeth, ac mae rhai syn arddel y naill athroniaeth neur llall yn cofior digwyddiad fel y tro cyntaf i ...

                                               

Cytundeb Paris (1259)

Cytundeb heddwch a arwyddwyd gan Louis IX, brenin Ffrainc ac Harri III, brenin Lloegr yn 1259 oedd Cytundeb Paris neu Gytundeb Abbeville a ddaeth â therfyn i gan mlynedd o ryfela rhwng y Capetiaid ar Plantagenetiaid. Yn ôl gofynion y cytundeb, il ...

                                               

Eurfflam

                                               

Girondistes

                                               

Ymgyrch Napoleon yn yr Aifft

Ymgyrch filwrol gan luoedd Napoleon Bonaparte yn yr Aifft oedd ymgyrch Napoleon yn yr Aifft yn ystod Rhyfeloedd Chwyldroadol Ffrainc. Goresgynodd yr Aifft ym 1798 i geisio trechu Ymerodraeth yr Otomaniaid a lleihau dylanwad yr Ymerodraeth Brydein ...

                                               

Ernst Gombrich

Hanesydd celf Awstriaidd-Brydeinig oedd Syr Ernst Hans Josef Gombrich OM CBE FBA. Ganwyd yn Fienna ym 1909 ac ymfudodd i Lundain yn y 1930au. Daeth yn ddinesydd Prydeinig ym 1947. Ym 1959 daeth yn Athro Hanes y Traddodiad Clasurol a chyfarwyddwr ...

                                               

Gwynfor Pierce Jones

Cwm Gwyrfai: The Quarries of the North Wales Narrow Gauge and the Welsh Highland Railways ar y cyd ag Alun John Richards; 2004 Chwarelyddiaeth Dyffryn Nantlle 2008

                                               

Deborah Lipstadt

Hanesydd o Americanes yw Deborah Esther Lipstadt. Maen athro Iddewiaeth Fodern ac Astudiaethau ar yr Holocost ym Mhrifysgol Emory. Hi yw awdur y llyfr Denying the Holocaust. Daeth David Irving ag achos o enllib yn ei herbyn, ar ôl iddi ei gyhuddo ...

                                               

Simon Schama

Hanesydd Seisnig yw Simon Michael Schama, CBE syn arbenigo ym meysydd hanes celfyddyd, hanes yr Iseldiroedd, ac hanes Ffrainc. Fe addysgir yn swydd Athro Hanes ac Hanes Celfyddyd ym Mhrifysgol Columbia yn Efrog Newydd. Daeth i sylwr cyhoedd yn sg ...

                                               

Brygowthwyr

Carfan o anghydffurfwyr Cristnogol radicalaidd a flodeuai yn oes Gwerinlywodraeth Lloegr yng nghanol yr 17g oedd y Brygowthwyr, Ranteriaid neu Rantars. Fei cysylltir ag antinomiaeth ac holldduwiaeth. Yn yr 19g, rhoddwyd yr enw Prygowthwyr neu Ran ...

                                               

Ranulf de Blondeville, 6ed Iarll Caer

Iarll Caer rhwng 1181 ai farwolaeth oedd Ranulf de Blondeville, 6ed Iarll Caer. Roedd yn fab i Hugh de Kevelioc a Bertrade de Montfort o Evreux. Olynodd ei dad fel Iarll Caer pan oedd yn naw oed. Roedd yn ffigwr dylanwadol iawn yng ngwleidyddiaet ...

                                               

Ranulf de Gernon, 4ydd Iarll Caer

Roedd Ranulf II yn arglwydd Eingl-Normanaidd a etifeddodd iarllaeth Caer ar farwolaeth ei dad Ranulf le Meschin, 3ydd Iarll Caer, yn Lloegr. Roedd yn ddisgynnydd uchelwyr o Bayeux yn Normandi. Cofir Ranulf am ei ran ym mrwydr Lincoln yn 1141 a he ...

                                               

Harold II, brenin Lloegr

Brenin Lloegr o 5 Ionawr 1066 hyd 14 Hydref yn yr un flwyddyn oedd Harold II neu Harold Godwinson. Ef oedd brenin Sacsonaidd olaf Lloegr a bu ar ei orsedd rhwng 6 Ionawr 1066 hyd at ei farwolaeth ym Mrwydr Hastings ar 14 Hydref yr un flwyddyn tra ...

                                               

Robert Curthose

                                               

Brwydr Stalingrad

Brwydr yn ystod yr Ail Ryfel Byd oedd Brwydr Stalingrad, a ymladdwyd rhwng byddin yr Undeb Sofietaidd a byddin yr Almaen Natsïaidd ai chyngheiriaid. Ymladdwyd y frwydr o amgylch dinas Stalingrad, ar afon Volga. Ystyrir y frwydr yn un o frwydrau p ...

                                               

Ffrwydradau Metro Moscfa, 2010

Ymosodiadau terfysgol gan ddwy hunan-fomiwr fenywol ar system fetro Moscfa yn ystod awr frys bore 29 Mawrth 2010 oedd ffrwydradau Metro Moscfa, 2010. Digwyddodd y ffrwydrad cyntaf yng nghorsaf Lubyanka ar ail yng nghorsaf Park Kultury 42 munud yn ...

                                               

Aelius Lampridius

                                               

Aelius Spartianus

                                               

Antinous

Dyn ifanc o Fithynia oedd Antinous oedd yn ffefryn yr ymerawdwr Rhufeinig Hadrian. Bu foddi yn Afon Nîl ym mis Hydref 130. Cafodd ei ddwyfoli gan Hadrian a daeth yn destun cwlt.

                                               

Antoninus Pius

Caesar Titus Aelius Hadrianus Antoninus Augustus Pius neu Antoninus Píus oedd Ymerawdwr Rhufain o 10 Gorffennaf 138 hyd ei farwolaeth. Ganwyd Titus Aurelius Fulvius Boionus Arrius Antoninus Pius. Roedd yn fab i Aurelio Fulvo, conswl Rhufeinig o d ...

                                               

Augustus

Augustus oedd Ymerawdwr cyntaf Rhufain. Ganwyd Gaius Octavianus, a elwir hefyd Octavian. Bun ymeradwr o 16 Ionawr 27 CC hyd ei farwolaeth. Ni ddefnyddiai Augustus y gair "Imperator", gan ddewis ei alw ei hun yn Princeps. Ganed ef yn Rhufain neu V ...

                                               

Caligula

Gaius Julius Caesar Augustus Germanicus neu Caligula oedd trydydd Ymerawdwr Rhufain. Ganwyd Gaius Julius Caesar Germanicus. Bun ymeradwr o 18 Mawrth 37 OC hyd ei farwolaeth. Roedd yn fab i César Germanicus ac Agrippinar Hynaf. Cafodd ei eni yn An ...

                                               

Caracalla

Marcus Aurelius Antoninus Basianus, mwy adnabyddus fel Caracalla, oedd Ymerawdwr Rhufain o 211 hyd ei farwolaeth. Dawr enw Caracalla o "caracallus", math o ddilledyn, efallai clogyn, a wisgair ymerawdwr yn gyson. Ganed Caracalla yn Lugdunum, Lyon ...

                                               

Censor

Swydd wleidyddol yng Ngweriniaeth Rhufain oedd Censor. Byddai dau censor yn cael eu hethol gan y comitia centuriata, dan lywyddiaeth un or ddau Gonswl. Roedd y ddau censor yn gyfrifol am gynnal cyfrifiad or boblogaeth, am warchod moesoldeb gymdei ...

                                               

Claudius

Tiberius Claudius Caesar Augustus Germanicus neu Claudius oedd pedwerydd Ymerawdwr Rhufain. Ganwyd Tiberius Claudius Drusus Nero Germanicus. Bun ymeradwr o 24 Ionawr 41 hyd ei farwolaeth. Ganed ef yn Lugdunum dinas Lyon yn Ffrainc heddiw, yn fab ...

                                               

Clodius Albinus

Milwr a gwleidydd Rhufeinig oedd Decimus Clodius Ceionius Septimius Albinus, mwy adnabyddus fel Clodius Albinus. Wedi marwolaeth yr ymerawdwr Pertinax, cyhoeddodd ei hun yn ymerawdwr. Ganed ef yn Hadrumetum, yn nhalaith Affrica, i deulu uchelwrol ...

                                               

Commodus

Marcus Aurelius Commodus Antoninus neu Commodus oedd Ymerawdwr Rhufain. Ganwyd Lucius Aelius Aurelius Commodus. Bun gyd-ymerawdwr gydai dad Marcus Aurelius o 177 i 17 Mawrth 180, ac ar ôl hynny bun unig ymeradwr hyd ei farwolaeth. Cafodd ei eni y ...

                                               

Didius Julianus

Marcus Didius Severus Julianus neu Didius Julianus oedd Ymerawdwr Rhufain am naw wythnos yn 193. Prynodd Julianus yr orsedd oddi wrth Gard y Praetoriwm, a oedd wedi llofruddio ei ragflaenydd Pertinax. Arweiniodd hyn at Flwyddyn y Pum Ymerawdwr a ...

                                               

Domitian

Caesar Domitianus Augustus neu Domitian oedd Ymerawdwr Rhufain o 14 Medi 81 OC hyd ei farwolaeth. Ganwyd Titus Flavius Domitianus. Domitian oedd mab ieuengaf Vespasian a Domitila. Ei frawd hŷn, Titus oedd ffefryn ei dad. Rhoddodd ei dad yr addysg ...

                                               

Fwlcan

                                               

Fyrsil

Roedd Publius Vergilius Maro, Fyrsil neu Fferyll yn Gymraeg yn fardd yn yr iaith Ladin sydd yn fwyaf adnabyddus am gyfansoddir arwrgerdd Yr Aeneid. Maer gerdd yn efelychu arwrgerddir bardd Groeg cynnar Homeros ac yn adrodd hanes yr arwr Aeneas, a ...

                                               

Ffordd Rufeinig

Ffordd Rufeinig ywr term a ddefnyddir am ffordd a adeiladwyd yng nghyfnod Gweriniaeth Rhufain neu Ymerodraeth Rhufain. Roedd rhwydwaith o ffyrdd yn cysylltu dinas Rhufain a gwahanol rannau or ymerodraeth, yn galluogi byddinoedd Rhufeinig i symud ...

                                               

Galba

Servius Galba Caesar Augustus neu Galba oedd chweched Ymerawdwr Rhufain. Ganwyd Servius Sulpicius Galba. Roedd yn un o bedwar ymerawdwr yn ystod Blwyddyn y Pedwar Ymerawdwr. Ganed Galba yn Tarracina, o deulu bonheddig. Yn ystod teyrnasiad Caligul ...

                                               

Hadrian

Caesar Traianus Hadrianus Augustus neu Hadrian oedd Ymerawdwr Rhufain o 11 Awst 117 hyd ei farwolaeth. Ganwyd Publius Aelius Traianus. Ganed Hadrian yn nhref Italica, gerllaw Sevilla yn ne Sbaen. roedd yn berthynas ir ymerawdwr Trajan, a phenodwy ...

                                               

Herculaneum

Dinas Rufeinig yn ner Eidal, rhwng Napoli a Pompeii, oedd Herculaneum. Cafodd y ddinas ei dinistrio ar 24 Awst 79 pan ffrwydrodd llosgfynydd Vesuvius gan guddio Herculaneum dan hyd at 60 troedfedd o lafa. Cedwir llawer or gwaith celf a ddarganfuw ...

                                               

Legio I Italica

Lleng Rufeinig a ffurfiwyd ar 22 Medi yn y flwyddyn 66 gan yr ymerawdwr Nero oedd y Legio I Italica 1af Eidalaidd"). Ceir cofnodion syn tystio i bresenoldeb yr I Italica ar lan afon Daniwb ar ddechraur 5g, yn amddiffyn y ffin yno. Baedd oedd arwy ...

                                               

Legio I Parthica

Lleng Rufeinig a ffurfiwyd yn y flwyddyn 197 gan yr ymerawdwr Septimius Severus oedd y Legio I Parthica, lle bu hyd y 5g.

                                               

Legio II Adiutrix

Lleng Rufeinig oedd y Legio II Adiutrix. Gwasanaethodd yn Deva Caer, pencadlys llengol y Rhufeiniaid i reoli Gogledd Cymru ar Gororau, oi sefydlu hyd 66 OC pan gymerodd y Legio XX Valeria Victrix drosodd yn ei lle.

                                               

Legio II Parthica

Lleng Rufeinig a ffurfiwyd yn y flwyddyn 197 gan yr ymerawdwr Septimius Severus oedd y Legio II Parthica. Ei harwyddluniau oedd y tarw ar centaur. Ffurfiodd Septimius Severus y lleng yma, ynghyd a Legio I Parthica a Legio III Parthica, i ymgyrchu ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →