ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 195



                                               

Proinsias Mac Cana

Ysgolhaig Celtaidd o Iwerddon oedd Proinsias Mac Cana. Fei ganwyd ym Melffast. Roedd ei rieni Catholig yn gefnogwyr cenedlaetholdeb Gwyddelig. Mynychodd Brifysgol y Frenhines, Belffast, gan raddio gyda gradd mewn ieithoedd Celtaidd ym 1948. Ar ôl ...

                                               

Kuno Meyer

Ysgolhaig Celtaidd ac ieithydd o Almaenwr oedd Kuno Meyer. Fei ganwyd yn Hamburg, yn frawd ir hanesydd Clasurol Eduard Meyer. Cafodd yrfa hir a disglair fel ysgolhaig. Ar ôl astudio ieithyddiaeth dan Ernst Windisch ac eraill, aeth i Loegr i fod y ...

                                               

Robert Morton Nance

Ysgolhaig Cernyweg yn enedigol o Gymru oedd Robert Morton Nance. Ystyrid ef yn un or prif awdurdodau ar yr iaith Gernyweg. Ganed ef yn ninas Caerdydd i rieni o Gernyw. Ysgrifennodd lawer o lyfrau a phamffledi ar y Gernyweg, gan gynnwys geiriadur ...

                                               

T. F. ORahilly

Ysgolhaig Celtaidd o Iwerddon oedd Thomas Francis ORahilly neu Tomás Proinsias Ó Rathaile, yn ysgrifennu fel T. F. ORahilly. Ganed ef yn Listowel, Swydd Kerry. Addysgwyd ef ym Mhrifysgol Frenhinol Iwerddon, a bun Athro Gwyddeleg yng Ngholeg y Dri ...

                                               

John Peter (Ioan Pedr)

Ysgolhaig Celtaidd, ieithydd a gweinidog Cymreig oedd John Peter, a adnabyddir gan amlaf wrth ei enw barddol Ioan Pedr. Yn ŵr hunan-addysgiedig, daeth yn un o arloeswyr ei gyfnod ym maes ieitheg Geltaidd gymharol.

                                               

Paul-Yves Pezron

Roedd Paul-Yves Pezron yn offeiriad Llydewig syn fwyaf adnabyddus am lyfr a gyhoeddodd yn 1703, Antiquité de la nation et de la langue des Celtes, autrement appelée Gaulois. Maen debyg mai ef oedd y cyntaf i ddefnyddior gair "Celt" yn ei ystyr fo ...

                                               

Thomas Powel

Erthygl am yr ysgolhaig yw hon. Am y clerigwr a llenor or 17eg ganrif, gweler Thomas Powell. Ysgolhaig Celtaidd Cymreig oedd Thomas Powel. Ef oedd yr athro prifysgol cyntaf i gael Cadair Geltaidd yng Nghymru. Ganed Powel yn Llanwrtyd, Brycheiniog ...

                                               

Melville Richards

Ysgolhaig Cymreig oedd Melville Richards. Roedd yn arbenigwr ar yr ieithoedd Celtaidd, rhyddiaith Cymraeg Canol, Cymrur Oesoedd Canol ac enwau lleoedd Cymraeg. Roedd yn frodor o Ffair-fach ger Llandeilo, Sir Gaerfyrddin.

                                               

John Rhŷs

Ysgolhaig Cymraeg a Cheltaidd oedd John Rhŷs neu John Rhys, a aned ger Ponterwyd, Ceredigion. Roedd yn un or ysgolheigion Celtaidd a golygyddion testunau Cymraeg Canol gorau ei ddydd.

                                               

William Forbes Skene

Hanesydd a hynafiaethydd or Alban oedd William Forbes Skene. Roedd yn fab i James Skene 1775–1864, o Rubislaw, ger Aberdeen, cyfaill i Syr Walter Scott. Addysgwyd ef yn Academi Caeredin a Phrifysgol St Andrews, gan gymeryd diddordeb arbennig mewn ...

                                               

Ludwig Christian Stern

Ysgolhaig Almaenig oedd Ludwig Christian Stern. Eifftolegydd ac ysgolhaig Celtaidd ydoedd. Sefydlwyd y Zeitschrift für celtische Philologie yn yr Almaen gan Stern ai gymrawd Kuno Meyer yn 1896. Parhaodd yn y swydd hyd ei farwolaeth yn 1911 ac fei ...

                                               

John Strachan

Ysgolhaig Albanaidd oedd John Strachan. Fel ieithydd ymddiddorai yn yr ieithoedd Celtaidd, Sansgrit a Hen Roeg. Ganed Strachan yn nhref fechan Keith yn Ucheldiroedd yr Alban. Astudiodd ym Mhrifysgol Caergrawnt a Jena. Daeth yn athro yng Ngholeg O ...

                                               

Rudolf Thurneysen

Ysgolhaig Celtaidd or Swistir oedd Eduard Rudolf Thurneysen. Ganed ef yn Basel, ac astudiodd ieithyddiaeth yn Basel, Leipzig, Berlin a Paris. Ymhlith ei athrawon, roedd Heinrich Zimmer. Graddiodd yn 1879 yn Leipzig, a chymeryd gradd uwch Habilita ...

                                               

Joseph Vendryes

Ysgolhaig Celtaidd ac ieithydd o Ffrainc oedd Joseph Vendryes. Fei ganed ym Mharis. Roedd yn ddisgybl i Antoine Meillet, a bun Athro ieithoedd a llenyddiaethau Celtaidd yn yr École pratique des hautes études, ac yn dysgu ieithyddiaeth ym Mhrifysg ...

                                               

Théodore Hersart de la Villemarqué

Roedd Théodore Hersart de la Villemarqué, y cyfeirir ato yn aml fel Villemarqué neu, yn Llydaweg, Kervarker, yn uchelwr ac awdur o Lydaw syn adnabyddus fel sylfaenydd y mudiad Rhamantaidd yno yn y 19g. Cyhoeddodd weithiau llenyddol Llydaweg a chy ...

                                               

William Wotton

Roedd William Wotton, yn ysgolhaig o Sais a aned yn Wrentham, Suffolk. Fei cofir yn bennaf am ei ddoniau ieithyddol eithriadol ai ran ym Mrwydr y Llyfrau. Mae ei gyfrol arloesol Leges Wallicae wedi ennill iddo le yn hanes llenyddiaeth Gymraeg.

                                               

Heinrich Zimmer

Ysgolhaig Celtaidd ac Indolegydd or Almaen oedde Heinrich Friedrich Zimmer. Ganed ef i deulu o amaethwyr yn Kastellaun yng ngorllewin yr Almaen. Astudiodd ym mhrifysgol Strasbourg, cyn astudio Indoleg a Sanskrit dan Rudolf von Roth ym Mhrifysgol ...

                                               

Cytsain daflodol

                                               

Cytsain ôl-orfannol

Mewn seineg, yngenir cytsain ôl-orfannol âr tafod yn erbyn y gorfant, ymhellach yn ôl na chytsain orfannol ond nid cyn belled â chytsain olblyg. Ceir y cytseiniaid ôl-orfannol canlynol yn yr Wyddor Seinegol Ryngwladol IPA:

                                               

Cytsain olblyg

Mewn seineg, yngenir cytsain olblyg âr tafod yn erbyn neu ger ceudod y genau y tu ôl i drum y gorfant, ar tafod wedi ei blygu yn ôl i gyffwrdd âr daflod neur wfwla. Ceir y cytseiniaid olblyg canlynol yn yr Wyddor Seinegol Ryngwladol IPA:

                                               

Cytsain orfannol

Mewn seineg, yngenir cytsain orfannol âr tafod yn erbyn neu ger trum y gorfant. Ceir y cytseiniaid gorfannol canlynol yn yr Wyddor Seinegol Ryngwladol IPA:

                                               

Copor-plât

Arddull ysgrifen redeg yw copor-plât. Dymar arddull mwyaf adnabyddus o ysgrifen gron, sef y llawysgrifen a ddysgwyd fel arfer mewn ysgolion Prydeinig or 18g i ganol y 20g. Ysgrifennir copor-plât gan ddefnyddio pen gyda nib miniog, ystwyth a all g ...

                                               

Dadl Antiqua–Fraktur

Y Ddadl Antiqua–Fraktur oedd y term ar ymrafael teipograffegol bu am sawl cenhedlaeth o fewn y byd Almaeneg ar sut i ysgrifennu ac argraffur iaith. Parhaodd or cyfnod Rhamantiaeth Almaenig wedi rhyfeloedd Napoleon hyd at ddileu y sgript gan y Nat ...

                                               

Kurrent

Ffont, neu sgript, llawysgrifen ac argraffu yw Kurrent a ddaeth iw hadnabod fel y ffurf Almaenig o ysgrifennu. Ffurf o ysgrifen redeg yw Kurrent. Dawr enw or Lladin currere "redeg". Adnebir y ffont weithiau fel Kurrentschrift neu Alte Deutsche Sc ...

                                               

Llawysgrifen

Arddull ysgrifennu yr unigolyn yn ei law ei hun yw llawysgrifen. Mae llawysgrifen pob person yn unigryw, ond gall fod o arddull ffurfiol, megis teip ir llaw. Mae llawysgrifennu yn sgil motor gymhleth sydd yn cyfuno ysgogiadau synhwyrol, niwrolego ...

                                               

Llawysgrifen Spenceraidd

Arddull o lawysgrifen a ddefnyddiwyd yn yr Unol Daleithiau o tua 1850 i 1925 yw lawysgrifen Spenceraidd. Dyfeisiwyd y dull hwn o ysgrifen redeg ym 1840 gan Platt Rogers Spencer. Daeth ei lawysgrifen yr arddull ysgrifennu safonol ar gyfer gohebiae ...

                                               

Sütterlin

Arddull ysgrifennu a ddefnyddiwyd yn hanner cyntaf yr 20g yn yr Almaen yw Sütterlin neu, yn Almaeneg, Sütterlinschrift. Prin iawn yi defnyddir ers yr Ail Ryfel Byd. Dymar fersiwn olaf or hen deip nodweddiadol, Kurrent Almaenig, syn seiliedig ar l ...

                                               

Ysgrifen redeg

Unrhyw arddull ysgrifennu lle mae llythrennau wediu hysgrifennu gydai gilydd mewn ffordd syn llifo, fel arfer er mwyn gwneud ysgrifennun gyflymach, yw ysgrifen redeg. Gellir defnyddior dechneg hon gyda gwahanol systemau ysgrifennu, gan gynnwys y ...

                                               

Graffiti giang Americanaidd yn Irac

Graffiti giang Americanaidd yn Irac yw graffiti gan aelodau o giangau stryd or Unol Daleithiau syn gwasanethu yn lluoedd arfog America yn Irac. Recriwtiwyd yr aelodau giang fel milwyr gan yr awdurdodau Americanaidd heb wybod o flaen llaw, fe ymdd ...

                                               

Seasons Greetings

Paentiad gan Banksy yw Seasons Greetings. Ar 18 Rhagfyr 2018, ymddangosodd darn o waith ar wal garej yn Stryd Caradog yn ardal Tai-bach, Port Talbot. Roedd y llun, mewn arddull nodweddiadol Banksy, yn dangos plentyn yn edrych ir awyr ar blu eira ...

                                               

Rosalía de Castro

Roedd Rosalía de Castro yn brif lenor Galisia ac heddiw yn arwres ffeministaidd. Ysgrifennodd yn Galego Galisieg ar adeg pan roedd yr iaith wedii gormesu ac ond wedii ystyrin dafodiaith y werin ddi-addysg. Cyhoeddodd ei chasgliad cyntaf o farddon ...

                                               

Dramodydd

Aeschylus Noel Coward Ben Travers Euripides William Shakespeare Terens Aphra Behn Racine Thomas Middleton Goethe Oscar Wilde Aristophanes Saunders Lewis Molière Tennessee Williams Federico García Lorca Joe Orton Soffocles Twm or Nant Guan Hanqing ...

                                               

Juha Jyrkäs

Cerddor ac awdur or Ffindir yw Juha Jyrkäs. Mae wedi addasu kantele ir gerddoriaeth metel. Cafodd ei eni yn Rauma. Astudiodd lenyddiaeth y Ffindir, ieithoedd Ffinno-Wgrig a llên gwerin ym mhrifysgolion Tartu a Helsinki.

                                               

Acen

Acen ywr pwyslais a roddir ar sillaf gair mewn cerdd. Yn arferol, dawr acen yn Gymraeg ar y sillaf olaf ond un, onibai ei bod yn unsill wrth gwrs. Os nad oes acen ar y sillaf dywedir bod y sill yn ddiacen.

                                               

Alegori

Ymddangosodd y gair yn llenyddiaeth Gymraeg y 17g, yng ngwaith Elis Gruffydd "Y Milwr o Galais" Mos 158 51b: llyuyr mawr o aligoris ar lyure yr ysguthyr laan. ac yna yng nghyfieithiad 1620 o Epistol Paul at y Galatiaid 1620 Gal iv. 24: Yr hyn bet ...

                                               

Baled

A walesi bárdok "Cyflafan y beirdd" - Hwngareg Cântec batrânesc - Rwmaneg Si Tú Te Atreves - Sbaeneg Leaving of Liverpool - Saesneg Die Bürgschaft - Almaeneg Mo Ghile Mear - Gwyddeleg Vadakkan Pattukal - Malayalam

                                               

Barddoniaeth

Barddoniaeth ydyr gelfyddyd o fynegin brydferth y meddyliau a gynhyrchir gan y teimlad ar dychymyg, fel arfer ond nid bob amser gyda llinellau o hyd arbennig, rythm arbennig ar llinellau yn odli. Mae rhai wedi disgrifio barddoniaeth fel ffordd ar ...

                                               

Baróc

Arddull arbennig mewn pensaernïaeth, cerddoriaeth ar celfyddydau a fun boblogaidd rhwng diwedd yr 17g a chanol y 18g, yn enwedig yng ngwledydd Catholig Ewrop, yw Baróc. Maer term yn cael ei ddefnyddio weithiau i ddisgrifio unrhyw arddull anghyffr ...

                                               

Blodeugerdd

Detholiad o gerddi wediu casglu ynghŷd yw blodeugerdd. Fel rheol mae rhyw thema neu berthynas rhwng y cerddi hynny, er enghraifft cerddi serch, cerddi ar yr un mesurau, neu gerddi gan feirdd syn perthyn ir un genedl neu gyfnod, ac ati. Rhai or bl ...

                                               

Blog

Gwefan gan unigolyn neu grŵp syn cael ei ddiweddarun gyson gyda chofnodion mewn trefn wrth-gronolegol, gan amlaf gan ddefnyddio meddalwedd rheoli cynnwys megis Blogger, LiveJournal neu WordPress yw blog. Maer term Blog yn dalfyriad or term Saesne ...

                                               

Catecism

Testun neu draethawd ar ffurf hawl ac ateb i gyfrannu addysg, yn enwedig gwybodaeth hanfodol y grefydd Gristnogol yw catecism neu holwyddoreg. Enghraifft o Gymru ywr llyfryn Rhodd Mam, catecism Eglwys Fethodistaidd Cymru yn y 19eg ganrif ar gyfer ...

                                               

Cyhoeddi

Y broses o gynhyrchu a lledaenu llenyddiaeth neu wybodaeth ydy cyhoeddi, ar weithred o hoi pethau ar gael ir cyhoedd. Mewn rhai achosion, gall awduron fod yn gyhoeddwyr eu gwaith eu hunain. Yn draddodiadol, mae\r term yn cyfeirio at ddosbarthiad ...

                                               

Cymhariaeth

Cymharu rhywbeth gyda rhywbeth arall yw cymhariaeth neu cyffelybiaeth. Yn aml y maer gymhariaeth gyda rhywbeth annisgwyl ond yn effeithiol oherwydd hynny. Mae cymhariaeth yn debyg iawn ir ddelwedd.

                                               

Dihareb

Dywediad byr, poblogaidd yw dihareb, syn mynegi gwiredd yn seiliedig ar brofiad o fywyd cyffredin. Nid yw dihareb yn ddyfyniad o eiriau un person, yn hytrach, maen tarddio o draddodiad llafar fel rheol, ac yn crynhoi doethineb canrifoedd. Mae gan ...

                                               

Diwrnod y Llyfr

Dethlir Diwrnod y Llyfr yn flynyddol, ar y 23 Ebrill yn y rhan fwyaf o wledydd y byd gan UNESCO i hybu darllen, cyhoeddi a hawlfraint. Dathlwyd yr ŵyl am y tro cyntaf yn 1995. Yn Prydain ac Iwerddon mae Diwrnod y Llyfr yn digwydd ar Fawrth y 5ed.

                                               

Drama

Erthygl am y ffurf lenyddol yw hon. Gweler hefyd Drama gwahaniaethu. Math arbennig o ffuglen a gyflwynir trwy berfformiad yw drama. Tarddar gair or term Groeg syn meddwl "gweithred", syn tarddio o "i wneud". Yn wahanol i fathau eraill o lenyddiae ...

                                               

Dychan

Dull llenyddol neu ffurf ar gelfyddyd yw dychan sydd ceisio amlygu ffaeleddau a ffolineb ei bwnc a thrwy hynny ei wawdio ai geryddu, yn aml fel ffordd fwriadol o herian, cynhyrfu, neu ddadlau yn ei erbyn. Gall unigolion, sefydliadau, cymdeithas, ...

                                               

Gair mwys

Gair Mwys yw y math o dechneg syn cael ei ddefnyddio fel rhyw fath o jôc gan amlaf. Mae llawer or rhain yn jôcs un llinell, bachog. Fel arfer, gair mwys yw pan mae gair â dwy ystyr yn mynd i mewn i frawddeg lle maer ystyron yn eglur or ddau safbw ...

                                               

Gwireb

Erthygl am y defnydd llenyddol or gair gwireb yw hon; am y defnydd mathemategol, gweler Gwireb mathemateg. Gosodiad yn cynnwys gwir cyffredinol, wedii fynegin gwta, yw gwireb. Maer wireb yn perthyn yn agos ir ddihareb ond er bod diarebion yn cynn ...

                                               

Gwn Chekhov

Egwyddor ddramatig yw gwn Chekhov syn datgan bod rhaid i bob elfen mewn stori fod yn hanfodol, ac y dylid cael gwared ag unrhyw elfennau amherthnasol sydd fel petaent yn gwneud "addewidion gwag". Maer datganiad wedii gofnodi mewn nifer o lythyrau ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →