ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 189



                                               

Ronsyfal

Enw pentre ac ardal fechan yng ngogledd Sbaen, yn rhanbarth Navarra. Yr enw Ffrangeg yw Roncevaux a Roncesvalles yn Sbaeneg. Ymladdwyd Brwydr Ronsyfal ym Mwlch Ronsyfal, ar y ffîn rhwng Sbaen a Ffrainc. Sgwenwyd cerdd enwog gan Iorwerth C. Peate ...

                                               

Rhyfel Cartref Sbaen, 1936

Dechreuodd Rhyfel Cartref Sbaen yn 1936 wedi ir Cenedlaetholwyr Radical, a gefnogair Cadfridog Franco, godi yn erbyn y Weriniaeth a oedd wedi ei sefydlu yn Sbaen yn 1931. Cydymdeimlai llawer o Gymry âr Weriniaeth yn Sbaen a theithiodd llawer o Gy ...

                                               

Saint-Jean-de-Luz

Dinas a chymuned yn ne-orllewin Ffrainc yw Saint-Jean-de-Luz. Fei lleolir yn département Pyrénées-Atlantiques ar arfordir Cefnfor Iwerydd, hanner ffordd rhwng Bayonne ir gogledd-ddwyrain ar ffin rhwng Ffrainc a Sbaen ir de-orllewin. Maen un o ddi ...

                                               

Saint-Pée-sur-Nivelle

Cymuned yn Ffrainc yw Saint-Pée-sur-Nivelle, a leolir yn département Pyrénées-Atlantiques yn rhanbarth Aquitaine. Maen rhan o Wlad y Basg o fewn Ffrainc lle siaredir Basgeg: Senpere ywr enw yn Fasgeg. Poblogaeth: 5.106. Gorwedd yn ne-orllewin Ffr ...

                                               

Santurtzi

Dinas yn nhalaith Biskaia o Gymuned Ymreolaethol Gwlad y Basg yw Santurtzi. Saif Santurtzi ar yr arfordir, lle mae aber y Ría de Bilbao yn cyrraedd y môr, ychydig ir gorllewin o Portugalete. Maen rhan o ardal ddinesig Bilbo. Roedd y boblogaeth yn ...

                                               

Tarnos

Cymuned yw Tarnos syn un o sous-préfectures département Landes yn rhanbarth Aquitaine, de-orllewin Ffrainc. Poblogaeth: 11.413. Tarnos ywr pumed dref fwyaf yn département Landes. Maen ddinas ddiwydiannol. Fei lleolir yn ne-orllewin y département, ...

                                               

Tîm pêl-droed cenedlaethol Gwlad y Basg

Nid oes gan Gwlad y Basg gydnabyddiaeth ryngwladol iw tîm pêl-droed Gwlad y Basg cenedlaethol gan FIFA nac UEFA. Serch hynny, mae tîm cenedlaethol Ffederasiwn Bêl-droed Gwlad y Basg yn chwarae gemau rhyngwladol â gwledydd cydnabyddedig. Gan nad o ...

                                               

Uztaritze

Mae Uztaritze yn fwrdeistref wedi ei lleoli yn nwyrain Lapurdi yng gwlad y Basg. Roedd yn brifddinas Lapurdi o 1177 i 1789, hyd at y Chwyldro Ffrengig.

                                               

Vitoria-Gasteiz

Vitoria-Gasteiz yw prifddinas Cymuned Ymreolaethol Gwlad y Basg a phrifddinas talaith Álava. Yr enw Sbaeneg yw Vitoria ar enw Basgeg yw Gasteiz ; "Vitoria-Gasteiz" ywr ffurf swyddogol.Dawr enw Gasteiz o enwr sefydliad gwreiddiol ar y safle; nid y ...

                                               

Antilles yr Iseldiroedd

Rhan o Deyrnas yr Iseldiroedd ym Môr y Caribî oedd Antilles yr Iseldiroedd. Cynhwysodd y diriogaeth ddau grŵp o ynysoedd: Arwba, Curaçao a Bonaire oddi ar arfordir Feneswela a Sint Eustatius, Saba a Sint Maarten tua 800 km ir gogledd-ddwyrain. Wi ...

                                               

Arwba

Ynys ym Môr y Caribî syn perthyn i Deyrnas yr Iseldiroedd yw Arwba. Fei lleolir 27 km ir gogledd o Orynys Paraguaná yn Feneswela. Mae ynysoedd Curaçao a Bonaire yn gorwedd ir dwyrain; adwaenir y tair ynys fel yr Ynysoedd ABC. Roedd Arwban rhan o ...

                                               

Bonaire

Ynys ym Môr y Caribî syn perthyn i Deyrnas yr Iseldiroedd yw Bonaire. Maen un or Ynysoedd ABC, sydd hefyd yn cynnwyd Arwba a Curaçao. Saif ychydig ir gogledd o arfordir Feneswela, ac roedd y boblogaeth yn 13.389 yn 2010. Y brifddinas yw Kralendij ...

                                               

Curaçao

Ynys ym Môr y Caribî syn perthyn i Deyrnas yr Iseldiroedd yw Curaçao. Maen un or Ynysoedd ABC, sydd hefyd yn cynnwyd Arwba a Bonaire. Saif ychydig ir gogledd o arfordir Feneswela, ac roedd y boblogaeth tua 142.00 yn 2009. Y brifddinas yw Willemst ...

                                               

Vojvodina

Mae Vojvodina, enw swyddogol Talaith Hunanlywodraethol Vojvodina, yn dalaith hunanlywodraethol o fewn Serbia, wedi ei leoli ar ran ogleddol y wlad ar Wastatir Pannonia. Novi Sadywr ddinas fwyaf a chanolfan weinyddol Vojvodina ac ail ddinas fwyaf ...

                                               

Gweriniaeth Pobl yr Wcráin

Gwladwriaeth a fodolai yn Nwyrain Ewrop o 1917 i 1921 oedd Gweriniaeth Pobl yr Wcráin. Sefydlwyd yn sgil Chwyldro Chwefror 1917 a chwymp Ymerodraeth Rwsia. Roedd ei ffiniau yn cyfateb yn fras i diriogaeth bresennol yr Wcráin, y Crimea a gorllewin ...

                                               

Twfa

Mae Twfa neu Tyfa, yn swyddogol Gweriniaeth Twfa, yn weriniaeth ffederal yn Rwsia. Twfeg yw iaith brodorol y mwyafrif, gyda lleiafrif Rwseg eu hiaith; maer ddwy yn ieithoedd swyddogol a ddefnyddir yn y Weriniaeth. Prifddinas Twfa yw Kyzyl, gyda p ...

                                               

Antigwa a Barbiwda

Gwlad ym Môr y Caribî yw Antigwa a Barbiwda. Enillodd annibyniaeth ar y Deyrnas Unedig yn 1981. Ei phrifddinas yw Saint Johns. Maer wlad yn cynnwys ynysoedd Antigwa, Barbiwda a Redonda.

                                               

Jamaica

Gwlad ac ynys yn y Môr Caribî yw Jamaica. Maer gwledydd cyfagos yn cynnwys Cuba ir gogledd, Ynysoedd Cayman ir gogledd-ddwyrain ac Haiti ir dwyrain. Dawr enw Jamaica or iaith frodorol, ai ystyr yw Ynys y Ffynhonnau.

                                               

Adfeilion Babel

Astudiaeth o hanes syniadaeth ac agweddau ieithyddol yng Nghymru gan Caryl Davies yw Adfeilion Babel. Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2000. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

                                               

Agents in Early Welsh and Early Irish

Cyfrol ar yr Hen Gymraeg a Gwyddeleg Gynnar gan Nicole Müller yw Agents in Early Welsh and Early Irish a gyhoeddwyd gan Gwasg Prifysgol Rhydychen yn 2004. Yn 2014 roedd y gyfrol mewn print. Astudiaeth o destunau canoloesol Cymraeg a Gwyddeleg ym ...

                                               

Ar Drywydd Hanes Cymdeithasol yr Iaith Gymraeg

Cyfrol syn gosod y sylfaen ar gyfer ail brif brosiect Canolfan Uwchefrydiau Cymreig a Cheltaidd Prifysgol Cymru gan Ieuan Gwynedd Jones yw Ar Drywydd Hanes Cymdeithasol yr Iaith Gymraeg. Canolfan Uwchefrydiau Cymreig a Cheltaidd Prifysgol Cymru a ...

                                               

Cymraeg Canol

Mae Cymraeg Canol yn enw ar gyfnod yn hanes yr iaith Gymraeg a estynnodd or 12g ir 14g. Mae llawer o lawysgrifau ar gael or cyfnod hwn, gan gynnwys Llyfr Coch Hergest, Llyfr Gwyn Rhydderch, Llyfr Du Caerfyrddin, a thestunau Gyfraith Hywel Dda. Ni ...

                                               

Carreg Cadfan

Y tu mewn i Eglwys Sant Cadfan, Tywyn, Gwynedd ceir croes arysgrifiedig or enw Carreg Cadfan. Arni y maer enghraifft gynharaf, yn ôl pob tebyg, or iaith Gymraeg. Ni ddylid cymysgu rhyngddi ar garreg syn coffáu Cadfan ap Iago yn eglwys Llangadwala ...

                                               

Y Gymraeg yng Nghynulliad Cenedlaethol Cymru

Cyfrol a pholisi dwyieithrwydd Cymdeithas yr Iaith Gymraeg gan Elin Haf Gruffydd Jones ac eraill yw Y Gymraeg yng Nghynulliad Cenedlaethol Cymru / Welsh in Cynulliad Cenedlaethol Cymru. Cymdeithas yr Iaith Gymraeg a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn ...

                                               

Y Gymraeg yn ei Disgleirdeb - Yr Iaith Gymraeg Cyn y Chwyldro Diwydiannol

Cyfrol syn ymdrin â sefyllfar iaith yn y cyfnod rhwng y Deddfau Uno a dechraur Chwyldro Diwydiannol gan Geraint H. Jenkins yw Y Gymraeg yn ei Disgleirdeb: Yr Iaith Gymraeg Cyn y Chwyldro Diwydiannol. Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a ...

                                               

Cymraeg Cynnar

Mae Cymraeg Cynnar yn enw ar gyfnod yn hanes yr iaith Gymraeg syn estyn o oddeutu canol y 6g, cyfnod trawsnewidiad y Frythoneg ir Gymraeg, hyd tua chanol yr 8g. Yn Saesneg defnyddir y termau Primitive Welsh neu Archaic Welsh am iaith y cyfnod hwn ...

                                               

Datblygiad yr Iaith Gymraeg

Astudiaeth o ddatblygiad y Gymraeg gan Henry Lewis yw Datblygiad yr Iaith Gymraeg. Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1931. Cafqyd argraffiad newydd clawr papur yn 1994; yn 2013 roedd y gyfrol honno allan o brint.

                                               

Dan Isaac Davies

Addysgwr gwladgarol ac ymgyrchydd dros y Gymraeg oedd Dan Isaac Davies. Roedd yn un o sylfaenwyr y mudiad cyntaf or enw Cymdeithas yr Iaith Gymraeg ac yn ymgyrchydd brwd dros addysg ddwyieithog. Brodor o blwyf Llanymddyfri, Sir Gaerfyrddin oedd D ...

                                               

Deddf yr Iaith Gymraeg

                                               

Eu Hiaith a Gadwant?

Cyfrol o ddansoddiadau o hanes cymdeithasol yr iaith Gymraeg yn ystod yr 20g gan Geraint H. Jenkins a Mari A. Williams yw Eu Hiaith a Gadwant?: Y Gymraeg yn yr 20g. Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2000. Yn 2013 roedd y gyfr ...

                                               

Ffin ieithyddol Sir Benfro

Mae ffin ieithyddol Sir Benfro, neur llinell Landsker, yn ffin ieithyddol hanesyddol yn ne-orllewin Cymru. Maer bobl ir gogledd or ffin yn siarad Cymraeg yn bennaf tra bod y bobl ir de wedi siarad Saesneg yn bennaf er y 12g. Maer ymraniad ieithyd ...

                                               

Gwnewch Bopeth yn Gymraeg

Casgliad o draethodau ysgolheigaidd gan Geraint H. Jenkins yw Gwnewch Bopeth yn Gymraeg: Yr Iaith Gymraeg ai Pheuoedd 1801-1911. Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1999. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

                                               

Hen Gymraeg

Mae Hen Gymraeg yn enw ar gyfnod yn hanes yr iaith Gymraeg syn estyn or 8g ir 12g. Prin ywr testunau sydd wedi goroesi o gyfnod Hen Gymraeg. Yn eu plith gellir nodir arysgrif ar Garreg Cadfan tua 800, maen debyg ar testun a elwir yn Gofnod surexi ...

                                               

Llewellyn Heycock

Arweinydd llywodraeth leol ac aelod amlwg or Blaid Lafur oedd Llewellyn Heycock, yn ddiweddarach yr Arglwydd Heycock o Dai-bach. Ganed ef yn nhref Port Talbot, a magwyd ef yn Nhai-bach gerllaw. Bun gweithio fel gyrrwr trenau am gyfnod. Daeth yn a ...

                                               

Hir Oes ir Iaith

Astudiaeth o hynt a helynt y Gymraeg dros bedair canrif ar ddeg gan Robert Owen Jones yw Hir Oes ir Iaith. Gwasg Gomer a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1997. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

                                               

Thomas Huet

Clerigwr ac un o gyfieithwyr y Beibl ir Gymraeg oedd Thomas Huet. Mae’n debyg mai yn Sir Frycheiniog y cafodd ei eni. Bun aelod o Coleg Corpus Christi, Caergrawnt cyn 1544, ac wedyn yn feistr Coleg y Drindod Sanctaidd, Pontefract, Swydd Efrog. Ca ...

                                               

Iaith Carreg fy Aelwyd

Cyfrol am hanes cymdeithasol yr iaith Gymraeg gan Geraint H. Jenkins yw Iaith Carreg fy Aelwyd: Iaith a Chymuned yn y 19g. Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1998. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

                                               

Yr Iaith Gymraeg yn ei Henbydrwydd

Astudiaeth o gyflwr yr iaith Gymraeg yn ystod y 1950au gan Mari A. Williams yw Yr Iaith Gymraeg yn ei Henbydrwydd. Canolfan Uwchefrydiau Cymreig a Cheltaidd Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2001. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

                                               

Yr Iaith Lenyddol Fel Bwch Dihangol yng Nghymru ac yn Llydaw

Astudiaeth gan Rhisiart Hincks yw Yr Iaith Lenyddol Fel Bwch Dihangol yng Nghymru ac yn Llydaw. Adran y Gymraeg, Prifysgol Cymru Aberystwyth a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2001. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

                                               

Iaith Nas Arferir, Iaith i Farw Yw

Cofnod or ymgyrchu dros yr iaith Gymraeg rhwng y ddau Ryfel Byd gan Marion Löffler yw Iaith Nas Arferir, Iaith i Farw Yw. Ymgyrchu dros yr Iaith Gymraeg Rhwng y Ddau Ryfel Byd. Canolfan Uwchefrydiau Cymreig a Cheltaidd Prifysgol Cymru a gyhoeddod ...

                                               

Llyfraur Dryw

Tŷ cyhoeddi Cymraeg a fun rhan ganolog o fyd cyhoeddi llyfrau Cymraeg or 1940au hyd y 1970au oedd Llyfraur Dryw. Sefydlwyd Llyfraur Dryw yn Llandybie yn 1940 gan y llenor Aneirin Talfan Davies ai frawd Alun Talfan Davies. Cyfres o lyfrau bach cla ...

                                               

Miliwn o Gymry Cymraeg!

Astudiaeth dadansoddiad o gyflwr yr iaith Gymraeg ar ddiwedd y 19g gan Gwenfair Parry a Mari A. Williams wedii golygu gan Geraint H. Jenkins yw Miliwn o Gymry Cymraeg!: Yr Iaith Gymraeg a Chyfrifiad 1891. Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfr ...

                                               

Nid Iaith Fain Mohoni

Astudiaeth o gyflwr yr iaith Gymraeg ym Mangor a Chaernarfon yn ystod y 19g gan Gwenfair Parry yw Nid Iaith Fain Mohoni: Y Gymraeg ym Mangor a Chaernarfon yn Ystod y 19g. Canolfan Uwchefrydiau Cymreig a Cheltaidd Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gy ...

                                               

Pa Ddiben Protestio Bellach?

Cyfrol yn cefnogir frwydr dros y Gymraeg yn dilyn sefydlu Cynulliad Cymru gan Dylan Phillips yw Pa Ddiben Protestio Bellach?. Y Lolfa a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1998. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.

                                               

Pont Trefechan

Pont yn Aberystwyth, Ceredigion, yw Pont Trefechan. Llifa Afon Rheidol oddi tani ac mae hin dwyn y briffordd A487 dros yr afon honno.

                                               

William Salesbury

William Salesbury oedd un o ysgolheigion mwyaf Cymru yng nghyfnod y Dadeni Dysg, a fun gyfrifol, gydar Esgob Richard Davies a Thomas Huet, am wneud y cyfieithiad cyntaf cyflawn or Testament Newydd ir Gymraeg, a gyhoeddwyd ym 1567.

                                               

Trawsnewidiad y Frythoneg ir Gymraeg

Digwyddodd trawsnewidiad y Frythoneg ir Gymraeg yn ystod cyfnod y Rhufeiniaid ym Mhrydain ar cyfnod wedi iddynt ymadael. Cafodd y Rhufeiniaid, au hiaith Lladin, ddylanwad trwm ar y Frythoneg. Wedi ymadawiad y Rhufeiniaid cafwyd cyfnod ansefydlog ...

                                               

Ned Thomas

Beirniad a golygydd Cymreig yw Ned Thomas, sef Edward Morley Thomas. Symudodd i Gymru yn 1968 a daeth yn lladmerydd adnabyddus dros yr iaith Gymraeg a hawliau Cymru fel gwlad.

                                               

John Lasarus Williams

Gwladgarwr a chymwynaswr ir Gymraeg oedd John Lasarus Willliams. Fel "John L" byddai pawb yn ei adnabod. Ef sefydlodd Undeb y Gymraeg yn y 60aur 20g yn dilyn helynt Brewer Spinks a oedd yn gwrthod hawl ir gweithwyr yn ei ffatri yn Nhanygrisiau i ...

                                               

Hen Ffrangeg

Ffurf hanesyddol gynharaf yr iaith Ffrangeg yw Hen Ffrangeg a siaredid yng ngogledd Ffrainc or 8g ir 14g. Datblygodd Hen Ffrangeg o Ladin llafar, yr iaith a siaredid gan drigolion ar draws Ewrop yn sgil concwestaur Ymerodraeth Rufeinig. Dylanwadw ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →