ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 12



                                               

Ewrop

Un or saith cyfandir yw Ewrop, sydd, yn yr achos hwn, yn fwy o gyfandir yn yr ystyr ddiwylliannol a gwleidyddol nag yn ffisioddaearyddol. Yn ffisegol ac yn ddaearegol, mae Ewrop yn isgyfandir neun benrhyn mawr, syn ffurfior rhan fwyaf gorllewinol ...

                                               

Gogledd America

Mae Gogledd America yn gyfandir yn hemisffer gogleddol a hemisffer gorllewinol y Ddaear, wedii ffinio ir gogledd gan y Cefnfor Arctig, ar y ddwyrain gan gogledd y Cefnfor Iwerydd, ar y dde-dwyrain gan Môr y Caribi, ac ar y dde ar gorllewin gan go ...

                                               

Is-gyfandir India

Mae is-gyfandir Indian yn rhan sylweddol o gyfandir Asia syn cynnwys y gwledydd syn gorwedd, fwy neu lai, ar blât tectonig India ir de o gadwyn yr Himalaya. Maer gwledydd hyn yn cynnwys Bangladesh, Pacistan, Bhwtan, India, Nepal a rhannau o ddwyr ...

                                               

Oceania

Mae Oceania – weithiau Ynysoedd y De terminoleg – yn rhanbarth daearyddol, ac yn aml daearwleidyddol, sydd yn cynnwys nifer o diroedd – ynysoedd gan mwyaf ond fel arfer yn cynnwys Awstralia – yn y Cefnfor Tawel a chyffiniau. Mae hefyd yn cael ei ...

                                               

Uwchgyfandir

Yn naeareg, mae uwchgyfandir yn ehangdir syn cynnwys mwy nag un craidd cyfandirol, neu darian. Mae cydosodiad y tariannau syn ffurfio Ewrasia – ac i raddau llai, yr Amerig cyfan – yn ei gymhwyso fel uwchgyfandir heddiw.

                                               

Yr Antarctig

Yr Antarctig yw cyfandir mwyaf deheuol y Ddaear, ac maen cynnwys Pegwn y De daearyddol. Fei lleolir, felly, yn Hemisffer y De - ir de o Gylch yr Antartig, gyda Chefnfor y De yn ei amgylchynu. Caiff ei reoli dan amodau Cytundeb yr Antarctig. Ceir ...

                                               

Gwlad

Tiriogaeth ddaearyddol ydy gwlad. Caiff ei diffinion aml fel cenedl a gwladwriaeth. Yn nhermau cydnabyddiaeth swyddogol ar lefel ryngwladol, yn arbennig ar gyfer aelodaeth lawn or Cenhedloedd Unedig, rhoddir y flaenoriaeth ir ystyr wleidyddol. On ...

                                               

Gwledydd y byd

Maer rhestr ganlynol yn cynnwys 206 o wladwriaethau sofran de facto ynghyd âu gwladwiaethau dibynnol ee mae Ynys y Nadolig yn un o wladwriaethiaethau dibynnol Awstralia. Yn ychwanegol i hyn, rydym hefyd wedi cynnwys llond dwrn o wledydd eraill me ...

                                               

Gwlad dirgaeedig

Gwlad dirgaeedig neu gwlad dirgylch ywr term a ddefnyddir i ddisgrifio gwlad a amgylchynir yn gyfan gwbl gan dir, neu wlad gydag unrhyw ran oi harfordir yn gorwedd ar fôr caeedig. Mae 47 o wledydd tirgaeedig yn y byd. Yr unig gyfandiroedd lle ni ...

                                               

Gwlad drawsgyfandirol

Mae gwlad drawsgyfandirol yn wlad sydd âi thiriogaeth yn gorwedd ar ddau gyfandir. Yr enghraifft amlycaf yw Twrci, sydd yn wlad Asiaidd yn bennaf ond gyda thir yn Ewrop dros y Bosphorus. Enghraifft arall ywr Aifft, syn gorwedd yn Affrica ond yn c ...

                                               

Gwledydd y Byd

Nodyn: Erthygl am lyfr yw hon. Ceir rhestr o wledydd y byd yma. Cyfrol am wledydd y byd gan Dafydd Price a Dafydd W. Williams yw Gwledydd y Byd. Uned Gyfrifiadurol Gwynedd a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1995. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.

                                               

Rhestr gwledydd yn nhrefn eu poblogaeth

Dyma Restr gwledydd sofran yn nhrefn eu poblogaeth. Maer ffigyraun dod or CIA World Factbook ; dydyn nhw ddim bob amser yn gyfoes, ond mae nhwn weddol agos.

                                               

Rhestr tiriogaethau dibynnol

Maer gwledydd disofran, canlynol yn cael eu hystyried yn ddibynol ar wledydd sofran. Cymerwyd llawer ohonyn nhw ganrifoedd yn ôl fel rhan o ddatblygiad Imperialaidd rhai gwledydd Ewropeaidd fel Y Deyrnas Unedig, Sbaen a Phortiwgal.

                                               

Daeareg

Astudiaeth or ddaear ffisegol yw Daeareg neu Geoleg. Maen cynnwys astudiaeth o greigiau solid a chramen y Ddaear. Gellir dyddior creigiau hyn, a rhennir hanes y ddaear yn gyfnodau daearegol. Gall y gair daeareg hefyd gyfeirio at yr astudiaeth o g ...

                                               

Geocemeg

Geocemeg ywr astudiaeth wyddonol o gyfansoddiad cemegol y Ddaear. Maen cynnwys amcangyfrif maint absoliwt a chymharol elfennau cyfansoddiadol y ddaear ai isotropau, ynghyd âu dosraniad au mudo yn yr amrywiol amgylcheddau geocemegol, sef y lithosf ...

                                               

Geodedd

Cangen o mathemateg gymhwysol yw geodedd a gwyddorau daear. Maen ddisgyblaeth syn delio gyda mesur a chynrychiolir Ddaear yn weledol, ar ffurf map, siart neu graffiau; mae hyn yn cynnwys meysydd disgyrchiant y blaned mewn gofod 3-dimensiwn, ble m ...

                                               

Mwynyddiaeth

Mwynyddiaeth astudiaeth wyddonol o gemeg, strwythur a nodweddau mwynau. Mae mwynyddiaeth yn aml yn cael ei hystyried yn gyd-adran o ddaeareg.

                                               

Paleontoleg

Paleontoleg ywr astudiaeth wyddonol o organebau ac anifeiliaid hynafol sydd wedi darfod or tir trwy astudio eu holion ffosil mewn creigiau. Astudir eu tacsonomeg, anatomeg au ecoleg, ynghyd âu esblygiad dros amser. Defnyddir ffosiliau i sefydlur ...

                                               

Priddeg

Fel yr awgrymar gair, yr astudiaeth o bridd yn ei amgylchedd yw priddeg. Maen un o ddwy gangen o wyddoniaeth pridd, yr ail yw edaffoleg, sef effaith y pridd ar blanhigion, ffwng ac organebau byw eraill.

                                               

Hemisffer y De

Hanner y Ddaear sydd ir de or cyhydedd yw Hemisffer y De. Maen cynnwys rhannau or pum cyfandir (Yr Antarctig, Awstralia, tua 90% o Dde America, traean deheuol o Affrica, sawl ynys deheuol cyfandir Asia ac Ynysoedd y Cefnfor Tawel. Mae Hemisffer y ...

                                               

Hemisffer y Gogledd

Hemisffer y Gogledd ywr hanner hwnnw or blaned sydd ir gogledd or cyhydedd. Ystyr llythrenol y gair hemisffer ydyw "hanner sffêr"; gall hefyd olygur hanner hwnnw or sffêr wybrennol sydd ir gogledd or cyhydedd wybrennol. Oherwydd gogwydd echelinol ...

                                               

Lleuad

Y Lleuad neur Lloer yw unig loeren naturiol sylweddol y Ddaear. Maer Lleuad yn troi o amgylch y ddaear mewn orbit o 27.3 diwrnod ac mae tua 384.403 km or ddaear. Fe gymer 1.3 eiliad ir goleuni or haul a adlewyrchir oddi ar wyneb y Lleuad deithio ...

                                               

Apollo 11

Taith ofod Americanaidd oedd Apollo 11 a gludodd y dau ddyn cyntaf i wyneb y lleuad a hynny yng Ngorffennaf 1969 fel rhan o Rhaglen Apollo NASA. Hon oedd pumed taith ofod y cynllun a alwyd yn Rhaglen Apollo taith ir lleuad neu o amgylch y lleuad. ...

                                               

Apollo 12

Taith ofod Americanaidd oedd Apollo 12 ar chweched roced i gario dyn i fyny ir gofod fel rhan o Raglen Apollo. Lansiwyd y roced Saturn V ar 14 Tachwedd, 1969, pedwar mis ar ôl Apollo 11. Glaniwyd ar y lleuad yn yr ardal a fedyddiwyd yn Fôr Gwybod ...

                                               

Apollo 13

Apollo 13 oedd enwr seithfed taith ofod Americanaidd a oedd yn cynnwys dyn ar fwrdd y roced; fei gwnaed fel rhan o raglen Apollo NASA. Cychwynodd y daith ar 11 Ebrill 1970, am 13:13 CST. Y bwriad oedd glanio ar y lleuad am y trydydd gwaith, ond b ...

                                               

Apollo 14

Trydydd taith ofod Rhaglen Apollo i lanio dyn ar y lleuad oedd Apollo 14. Lawnsiwyd o Cape Canaveral, Fflorida ar 31 Ionawr, 1971. Yr aelodau criw oedd Alan Shepard, Stuart Roosa, ac Edgar Mitchell. Cyflawnwyd dwy daith ar wyneb y lleuad gan Shep ...

                                               

Apollo 15

Lawnsiwyd Apollo 15 o Cape Canaveral, Fflorida ar 26 Gorffennaf 1971 fel rhan o Raglen Apollo. Ei chriw oedd David Scott, James Irwin, ac Alfred Worden. Roedd teithiau gofodwyr Apollo 11, Apollo 12, ac Apollo 14 yn gyfyngedig ir ardal o gwmpas y ...

                                               

Diffyg ar y lleuad

Pan for Lleuad yn union y tu ôl ir Ddaear, maer Ddaear yn atal golaur Haul rhag ei chyrraedd ac felly ceir cysgod drosti; gelwir hyn yn ddiffyg ar y Lleuad neu ddiffyg ar y Lloer. Ceir dau fath o ddiffyg: llawn a rhannol. Dim ond pan for Haul, y ...

                                               

Lleuad orwych

Lleuad lawn neu leuad newydd syn cyd-ddigwydd â pherigê yw lleuad orwych. Dymarr agosaf y daw y Lleuad ir Ddaear yn ystod ei gylchdro, gan achosi i ddisg y lleuad ymddangos ychydig yn fwy nag arfer wrth edrych arno or Ddaear. Sysygy perigê ywr en ...

                                               

Môr

Corff eang o ddŵr hallt yw môr. Mae cefnfor yn ehangach na môr. Cilfach fôr gyda thir ar hyd at dair ochr iddi yw bae. Trwyn o dir gyda môr ar ddwy neu dair ochr iddi yw pentir neu benrhyn. Tir gyda môr oi gwmpas yw ynys. Maen bosib teithior môr ...

                                               

Môr Amundsen

Braich o Gefnfor y De yw Môr Amundsen, oddi ar Dir Marie Byrd yng ngorllewin yr Antarctig. Gorwedd Ynys Thurston ir dwyrain a Penrhyn Dart ir gorllewin. Cafodd y môr hwn ei enwi er anrhydedd y fforiwr Norwyaidd Roald Amundsen gan daith fforio Nor ...

                                               

Môr Arabia

Rhanbarth o Gefnfor India a ffinir ir dwyrain gan India, ir gogledd gan Iran a Pacistan, ir gorllewin gan Arabia, ac ir de gan linell ddychymygol rhwng Penrhyn Guardafui yn Somalia, ynysoedd Socotra, a Penrhyn Comorin yn India yw Môr Arabia. Ei l ...

                                               

Môr Azov

Môr syn cysylltu âr Môr Du yw Môr Azov. Saif ir gogledd or Môr Du, yn cysylltu ag ef trwy Gulfor Kerch. Maer Wcráin ir gogledd iddo, Rwsia ir dwyrain, a Gorynys y Crimea ir gorllewin. Y prif afonydd syn llifo iddo yw afon Don ac afon Kuban. Y pri ...

                                               

Bae Baffin

Môr rhwng Cefnfor yr Iwerydd a Chefnfor yr Arctig yw Bae Baffin. Maen 1130 km or gogledd ir de. Am y rhan fwyaf or flwyddyn, nid oes modd i longau arferol deithio arno oherwydd y rhew. Saif Ynys Baffin ir gorllewin o Fae Baffin, Yr Ynys Las ir dw ...

                                               

Môr Barents

Môr syn rhan o Gefnfor yr Arctig yw Môr Barents. Saif ir gogledd o Norwy a rhan ewropeaidd Rwsia, gyda Chulfor Kara a Novaya Zemlya yn ei wahanu oddi wrth Fôr Kara yn y dwyrain. Cafodd ei enw ar ôl y fforiwr Willem Barents or Iseldiroedd. Maer dŵ ...

                                               

Môr Bering

Môr syn ffurfio rhan ogleddol y Cefnfor Tawel yw Môr Bering. Mae ganddo arwynebedd o tua 2 filiwn km sgwar, a saif rhwng dwyrain Rwsia ac Alaska, gydag Ynysoedd Aleut yn ffurfio ei ffîn ddeheuol. Enwyd y môr ar ôl y fforiwr Danaidd Vitus Bering. ...

                                               

Bioleg forol

Bioleg forol ywr gangen o fioleg syn ymwneud ag astudio bywyd yn y môr ar dyfroedd. Gellid ei diffinio fel yr astudiaeth wyddonol or planhigion, anifeiliad ac organebau eraill syn byw yn y môr neu unrhyw gorff arall o ddŵr. Gan fod nifer o rywoga ...

                                               

Môr Bismarck

Ir gorllewin diffinir Môr Bismarck gan arfordir gogledd-ddwyreiniol ynys Gini Newydd, ir gogledd gan Ynysoedd Admiralty, ir dwyrain gan ynys Hanover Newydd ac Iwerddon Newydd ac ir de gan Brydain Newydd. Mae gan y môr cylchedd o tua 800 km syn cy ...

                                               

Y Môr Canoldir

Môr rhwng Ewrop, Asia ac Affrica ywr Môr Canoldir. Cafodd ei enw or Lladin mediterraneus, ond roedd y Rhufeiniaid yn ei alwn Mare Nostrum, sef "ein môr ni". Mae ganddo arwynebedd o tua 2.5 miliwn km², syn cyfateb i 0.7% o arwyneb y cefnfor byd-eang.

                                               

Môr y Caribî

Môr trofannol yn Hemisffer y Gorllewin sydd yn rhan o Gefnfor yr Iwerydd i dde-ddwyrain Gwlff Mexico yw Môr y Caribî. Maenj rhoi ei enw ir ardal oi amgylch, a adwaenir fel y Caribî.

                                               

Môr Celebes

Mae Môr Celebes yng ngorllewin y Môr Tawel ac yn cael ei ffinio ir gogledd gan ynysforoedd Sulu a Mor Sulu, ac Ynys Mindanao or Philipinau, ar y dwyrain gan gadwyn o Ynysoedd y Sangihe, ir de gan Benrhyn Mizahassa yn Sulawesi, ac yn y gorllewin g ...

                                               

Y Môr Coch

Maer Môr Coch yn fraich hir gul o Gefnfor India syn gorwedd rhwng gogledd-ddwyrain Affrica a gorynys Arabia yng Ngorllewin Asia. Yn ddaearegol maen rhan o Ddyffryn y Rhwyg Mawr. Ei arwynebedd yw 438.000 km².

                                               

Cwrel

Infertebratau morol yn y Dosbarth Anthozoa o ffylwm Cnidaria. Fel arfer maen nhwn byw mewn cytrefi, gyda phob unigolyn yn goiau perffaith oi gilydd, a elwir yn polyps, syn ddim mwy nag ychydig genitmetrau ac syn debyg i sach bychan o ran ei siap. ...

                                               

Môr Chukchi

Un o foroedd ymylol Cefnfor yr Arctig yw Môr Chukchi, syn gorwedd rhwng Rwsia ar Unol Daleithiau. Maen terfynu yn y gorllewin gyda Culfor De Long, ger Ynys Wrangel, ac yn y dwyrain gan Pwynt Barrow, Alaska, gyda Môr Beaufort y tu hwnt i hynny. Ma ...

                                               

Y Môr Du

Môr syn gorwedd rhwng de-ddwyrain Ewrop ac Asia Leiaf ydyr Môr Du. Maen cysylltu âr Môr Canoldir trwy gulfor Bosporus a Môr Marmara, ac â Môr Azov trwy Gulfor Kerch. Trwyr Bosporus mae 200 km² o ddŵr hallt yn llifo i mewn ir Môr Du bob blwyddyn, ...

                                               

Môr Gwyn

Braich or Môr Barents ywr Môr Gwyn, a leolir ar arfordir gogledd-orllewinol Rwsia. Maen rhan o Gefnfor yr Arctig. Ceir Gweriniaeth Karelia ir gorllewin, Gorynys Kola ir gogledd, a Gorynys Kanin ir gogledd-ddwyrain. Maer môr cyfan dan sofraniaeth ...

                                               

Môr Japan

Môr Japan neu Môr y Dwyrain yw enwr môr sydd wedi lleoli rhwng Japan, Corea a Rwsia yn Nwyrain Asia. Gan fod y môr wedi cylchu bron yn llwyr gan dir, nid oes yna llanw i gael yno.

                                               

Môr Laptev

Môr syn rhan o Gefnfor yr Arctig yw Môr Laptev. Saof rhwng Penrhyn Taimyr, Severnaya Zemlya ac Ynysoedd Newydd Siberia, or dwyrain o Fôr Kara. Mae gan Fôr Kara arwynebedd o tua 672.000 km². Gorchuddir ef a rhew am y rhan fwyaf or flwyddyn, ond ge ...

                                               

Llanw

Y llanw yw ymchwydd a mewnlifiad rheolaidd lefel dyfroedd y môr mewn canlyniad i rym atyniad disgyrchiant rhwng y ddaear, y lleuad ar haul. Mae newidiadau mewn lleoliad cymharol y tri chorff hyn yn achosi amrywiad yng ngraddfar llanw. Maer rhan f ...

                                               

Môr Marmara

Môr syn cysylltur Môr Du a Môr Aegaea yw Môr Marmara. Yn y cyfnod clasurol, gelwid ef y Propontis. Mae Môr Marmara yn gwahanu than Ewropeaidd Twrci oddi wrth y rhan Asiaidd or wlad. Yn y gogledd mae culfor y Bosphorus yn arwain ir Môr Du, tra yn ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →